Skip to main content

ទស្សនៈ ERA បង្កាច់បង្ខូចប្រព័ន្ធ​បោះ​ឆ្នោត​ជ្រើសតាំង​តំណាងរាស្ដ្រ​បែប​សមាមាត្រ

          ដូចដែលបានកត់សម្គាល់ក្នុងអត្ថបទពីរកន្លងទៅ របាយការណ៍របស់ «សម្ព័ន្ធកំណែទម្រង់ ការបោះ ឆ្នោត» ដែល​ហៅ​កាត់​ថា "ERA" ដែលបានចេញផ្សាយនៅដើមខែធ្នូនោះ មានគោលបំណងបង្កាច់បង្ខូចការបោះឆ្នោតសកល ថ្ងៃទី ២៨ ខែ កក្កដា នៅ​កម្ពុជា អត្ថបទទី១ បានបង្ហាញថា ERA ត្រូវបានគ្រប់គ្រង និងផ្តល់មូលនិធិដោយទីភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលអាមេរិកមួយ ដែលមាន​ប្រវត្តិ​ផ្ទុយ​នឹង​គោល​ការណ៍​ប្រជាធិបតេយ្យយ៉ាងខ្លាំង។ អត្ថបទទី ២ បានបង្ហាញឲ្យ​ឃើញ​ថា ​ការ​អះ​អាង​របស់​ ERA ដែល​​ថាភាព​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ ដោយ​ចេតនានៅក្នុងការរៀបចំចែក​អាសនៈ​នៅតាម​ខេត្ត​នោះ មិន​មែន​ជា​ការ​ពិត​ទេ​។

          យើង​នឹងពិនិត្យអត្ថបទនេះ អំ​ពី​អំណះ​អំណាងរបស់ ERA ដែលថា មានអ្វីមួយដែលត្រូវបានគេរៀប ចំបន្លំ​ទុកជាមុន ឬមិនត្រឹមត្រូវនៅក្នុងដំណើរការនៃ​​ប្រព័ន្ធបោះ​ឆ្នោត​ជ្រើស​តាំង​បែប​តំណាងសមាមាត្រ

          របាយការណ៍អះអាងថា៖ «​ការ​ជ្រើស​តាំងតំណាង​បែប​សមាមាត្របង្កប់ន័យថា ចំនួន​អាសនៈ​​ដែល ត្រូវបាន​បែងចែកទៅ​ឲ្យ​គណបក្សមួយ គួរតែ​ជា​សមាមាត្រ​ទៅនឹង​ចំនួន​​សម្លេង​ឆ្នោត​ដែលគណបក្សនោះ បាន ទទួល។ ប៉ុន្តែ ចំណែកនៃអាសនៈ​ដែល​គណបក្ស​ប្រជាជនបាន​ទទួល​​ក្រោយ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ឆ្នាំ២០១៣ គឺខ្ពស់ ជាងចំណែកនៃសម្លេង​ឆ្នោត​របស់គណបក្សនេះ ភាគ​ច្រើន​ដោយសារតែមណ្ឌលបោះឆ្នោត ដែលមានតែមួយ អាសនៈ​នៅក្នុងខេត្តប្រាំបួន (ដែលក្នុងខេត្តទាំង​នេះគណបក្សប្រជាជនឈ្នះ​ទាំង​អស់​) » ។

          ដូចដែលបានបង្ហាញក្នុងអត្ថបទមុន ប្រសិនបើមានអ្វីមិនត្រឹមត្រូវជាមួយនឹងប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតបច្ចុប្បន្ន ដូច​មាន​មក​ហើយ​នោះ ERA គួរតែ​​តវ៉ាទៅអង្គការសហប្រជាជាតិ៖ គឺ UNTAC មិនមែនគណបក្សប្រជាជនទេ ដែលបង្កើតប្រព័ន្ធនេះ។ ខណៈ​​ពេល​ដែល​ប្រព័ន្ធបោះ​ឆ្នោត​បែប​បទ​ខុស​ៗ​គ្នា​នៅ​ប្រទេស​មួយ​ចំនួនប្រព័ន្ធ ដែលកំណត់ដោយ UNTAC ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក៏​ពុំ​ខុស​គ្នា​​​ពីប្រព័ន្ធជ្រើស​តាំង​តំណាងបែប​សមាមាត្រ ទៅ​នឹង​បណ្តាប្រទេសផ្សេងទៀតក្នុង​ពិភពលោកនោះ​ដែរ។

ធ្វើសង្គ្រាមជាមួយលេខ​នព្វន្ដ

          ប៉ុន្តែ «ការ​​ជ្រើស​តាំង​តំណាងបែប​សមាមាត្រ» មិនដែលមានន័យ​ ហើយ​ក៏​មិន​អាច​មាន​ន័យ​ជាក់​​លាក់​ថា​​ចំនួន​សម្លេងឆ្នោត​ទទួលបាន ត្រូវ​ឆ្លើយ​តប​ទៅ​នឹងចំនួន​តំណាង​នៃ​គណបក្ស​នីមួយៗ ហើយ​ជាង​នេះ ទៅ​ទៀតនោះ ក្នុងមណ្ឌលបោះឆ្នោត​នីមួយៗ។ ​ទោះ​បី​ជា​មាន​តិច​តួច​ក៏ដោយ តើ​វា​មានន័យ​ថា ការ​ឆ្លើយ​ឆ្លង​នេះ ត្រូវ​តែ​រៀប​ចំ​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ​ល្អ​នៅ​គ្រប់​មណ្ឌល​នីមួយៗ​  នៅពេលប្រជាជនរាប់រយពាន់នាក់បោះ​ឆ្នោត​ឱ្យ តំណាង៥រូប ឬ ៦រូប ឬ ៨​រូប​ នោះគឺ​ រិត​តែ​​មិនមានលទ្ធភាពលើស​ពី​សមាមាត្រប្រហាក់​ប្រហែល​​​នៃ​បេក្ខជន​ដែល​បានជាប់ឆ្នោត និង​សម្លេង​ទទួល​បាននោះទេ។

          ខេត្តមួយដែលមានចំនួនអ្នកតំណាងតិច ហាក់​រិត​តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​មានអយុត្តិធម៌ក្នុង​ការ​ជ្រើស​តំណាងស្ទើរតែ ជៀស​មិនផុតទេ​។ ខេត្តដែលមានសមាជិក​សភាតែម្នាក់​ មិន​ផ្តល់​តំណាង​ទៅ​អ្នក​បោះ​ឆ្នោតសម្រាប់គណបក្ស ណាមួយទេ ប៉ុន្តែសម្រាប់តែ​គណបក្សដែល​ទទួល​បាន​​សម្លេង​ច្រើន​ជាង​គេប៉ុណ្ណោះ ដែលនេះជាអ្វីគួរតែ ច្បាស់លាស់ ទោះជាចំពោះប្រជាជន​ដែល​វង្វេង​វង្វាន់​ដោយ​បុរេវិនិច្ឆ័យលំអៀងក៏ដោយ។ ខេត្តមួយដែលមាន តំណាងពីររូប នឹងមានសមាមាត្រខ្ពស់ ប្រសិន​បើគណបក្សធំពីរទទួលបានសម្លេងភាគច្រើនដែលប្រហាក់ ប្រហែលគ្នា ប៉ុន្តែបើ​មាន​គណបក្ស​បី​ដែលមានចំនួនសម្លេងស្ទើរតែដូចគ្នានោះ គណបក្សមួយក្នុងចំណោម នោះ អាច​នឹង​ត្រូវ​បានរងនូវ​ភាពអយុត្តិធម៌។ ម្យ៉ាង​ទៀត ប្រសិនបើគណបក្សធំពីរទទួលបានសម្លេងភាគច្រើន ៧៥% ទល់​នឹង ២៥% លទ្ធផល នៅក្នុងខេត្តនោះ គឺត្រូវតែអយុត្តិធម៌ចំពោះគណបក្សមួយក្នុងចំណោមនោះ ជាទូទៅទ្រឹស្ដីជ្រើស​តាំង​តំណាងបែប​សមាមាត្រ​នៅក្នុង​មណ្ឌល​បោះឆ្នោត​ណា​មួយ គឺរិតតែ​​មិនមានភាព​សមាមាត្រ​​នៅ​ពេល​ដែល​ចំនួន​តំណាងដែលត្រូវបានជាប់ឆ្នោត​នោះ​កាន់​តែ​តិច​។

          ដូចដែល ERA ទទួលស្គាល់ គណបក្សប្រជាជនធ្វើបានល្អជាងតាមសមាមាត្រ ពីព្រោះគណបក្ស នេះបានឈ្នះក្នុងខេត្តទាំងអស់ដែល​មាន​តំណាង​រាស្ដ្រ​តែ​មួយ​អាសនៈ​​។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើ CNRP មានអារម្មណ៍ ថា ខ្លួនបានទទួលអាសនៈតិចជាងខ្លួនសមនឹងទទួលនោះ ប្រហែលខ្លួនគួរលះបង់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងថែមទៀត ដើម្បីឈ្នះការគាំទ្រនៅតំបន់ជនបទ និងតំបន់ដែលមានចំនួនប្រជាជនតិច

          វាជាការពិតដែល​ថា ដោយសារតែការគណនា​តាមគណិតវិទ្យានោះ គណបក្ស​ប្រជាជន​បាន​​ឈ្នះ ៥៥,២៨% នៃ​ចំនួន​អាសនៈសរុប​ ឬ៤៨,៨៣%នៃសម្លេងឆ្នោត។ លទ្ធផលបែបនេះ គឺមិនចម្លែក​នៅ​ក្នុង ប្រទេសដទៃទៀតនោះទេ។ ក្នុងឆ្នាំ២០០០ George W. Bush បានត្រូវជាប់ឆ្នោតជាប្រធានាធិបតីដោយ មិនត្រឹមតែទទួល​បានចំនួនភាគតិចនៃសន្លឹក​ឆ្នោត​ទាំងអស់ប៉ុណ្ណោះ​ទេ (៤៧,៩%) ប៉ុន្តែ ថែមទាំងជាមួយនឹងចំនួនឆ្នោតកន្លះ​លានតិចជាងគូប្រជែងគណបក្សប្រជាធិតេយ្យ​​ទៀតផង។ ហើយអ្វីដែលរបាយការណ៍ របស់ ERA មិនបានប្រាប់ទៅអ្នកអានរបស់ខ្លួនគឺថា CNRP ក៏បានឈ្នះចំណែក នៃអាសនៈខ្ពស់ជាងបន្តិចលើ ចំណែកនៃសម្លេងឆ្នោតរបស់គណបក្ស ដែល​ទទួលបាន ៤៤,៤៦%នៃសម្លេង ឆ្នោតទូទាំងប្រទេស ហើយ ទទួលបាន៤៤,៧២% នៃអាសនៈរដ្ឋសភា

          តើវាអាចទៅរួចរបៀបណាសម្រាប់​​គណបក្សប្រជាជន និង CNRP ដែលទទួលបានអាសនៈច្រើន ជាងបើ​ប្រៀប​ធៀប​នឹង​សម្លេងឆ្នោត? លទ្ធផលដូចនេះ គឺស្ទើរតែចៀសមិនផុតនោះទេ ប្រសិនបើមាន គណបក្សមួយ ឬពីរដែលប្រកួតប្រជែងមិនបានទទួលសម្លេងឆ្នោតគ្រប់គ្រាន់។ នៅក្នុងការបោះឆ្នោតសកល នៅកម្ពុជាថ្មីៗនេះ មាន​គណបក្ស​បែបនេះចំនួនប្រាំមួយ។

          គណបក្សទាំងប្រាំមួយនោះ បានទទួលសម្លេងឆ្នោតសរុប ៤៥០.០០០ សម្លេង ប្រហែល​ជាចំនួន ៦,៨%ទូទាំងប្រទេស។ ការពិត ដែលថាគណបក្សទាំងនេះពុំបានទទួលអាសនៈ គឺមិន​​ត្រឹម​ត្រូវ​នោះ​ទេ៖ ពួក គេមិនមែនជាកម្លាំងនយោបាយតែមួយ ប៉ុន្តែ​ប្រឹង​ប្រែង​ដើម្បី​គោល​នយោ​បាយផ្សេងៗគ្នា។ ប៉ុន្តែ វាមានន័យ ថា គណបក្សប្រជាជន និង CNRP ដែលមានសម្លេងរួមគ្នា ៩៣,២% នៃសម្លេងទាំងអស់ នឹងទទួលបាន ១០០%អាសនៈ​ទាំងអស់​។

          ស្ថានភាពនេះមិនមែនគណបក្សប្រជាជន ឬ UNTAC ជា​អ្នក​បង្កើតនោះ​ទេ។ វាគឺកើត ចេញពីលេខ​នព្វន្ដ ដែលជាធម្មតាមានអព្យាក្រឹតភាពផ្នែកនយោបាយ៖ នៅក្នុងការបោះឆ្នោត ជ្រើស​តាំង​តំណាងបែប​​សមាមាត្រ ខណៈ​ពេលដែលមានសម្លេងឆ្នោត​​សរុប​ច្រើននៃ​គណបក្ស​ដែលមិនឈ្នះ​អាសនៈ យ៉ាង​ហោច ណាស់ គណបក្សឯទៀត ដែលបានទទួលអាសនៈ គឺ​លើស​ពីភាព​សមាមាត្រ​ដែល​​ទទួលបានអាសនៈ​។ ប្រសិនបើប្រព័ន្ធនេះសមហេតុផលត្រឹមត្រូវ គណបក្ស​ដែល​ឈ្នះសម្លេងច្រើនជាង​គេ​នោះនឹងមាន​អាសនៈ​​លើសយ៉ាង​ហោច​ណាស់​ក៏​ច្រើន​ស្មើនឹង​គូ​ប្រកួត​ប្រជែង​របស់ខ្លួនដែរ ពីព្រោះបើមិន​ដូច្នេះ​ទេ​ ចំនួន​អាសនៈ​បន្ថែម​ អាចនឹង​ឱ្យ​គណបក្ស​ដែល​មាន​សម្លេងភាគច្រើនទីពីរទទួលបានអាសនៈភាគច្រើន​។

មណ្ឌលបោះឆ្នោតពហុអាសនៈ​

          អ្នកសរសេររបាយការណ៍នេះ ហាក់ដូចជាមិនចេះហត់នឿយក្នុងការជះ​កំហុសមក​លើ​គណបក្ស​ប្រជាជនចំពោះច្បាប់នៃគណិតវិទ្យា។ ឧទាហរណ៍ ​ផ្នែកដក​ស្រង់ខាងលើ ត្រូវបាន​បន្ត​ភ្លាមៗ​ដោយ៖ «មណ្ឌលបោះឆ្នោតដែលមាន​អាសនៈ​ច្រើន​ បាន​ឃើញ​លទ្ធផល​មិន​ស្មើ​គ្នា។ ក្នុង​ខេត្តសៀមរាប ឧទាហរណ៍ គណបក្សប្រជាជនបានឈ្នះ ៤៩,៩%នៃ សម្លេង ប៉ុន្តែ​បាន​ទទួល ៦៧% នៃអាសនៈ។ ក្នុងខេត្ត១១ ចំណែក អាសនៈរបស់ CNRP មានចំនួនតិចជាង​​ចំនួន​សម្លេងឆ្នោត​ដែល​គេ​បាន​ទទួលយ៉ាង​ខ្លាំង​​»។

          នៅពេលគេពិនិត្យលំអិត វាមិនមែនជារឿងភ្ញាក់ផ្អើលនោះទេ។ ពិតណាស់ នៅក្នុងខេត្ត៩ ដែលមាន​អាសនៈ​តែមួយ ដែល CNRP ចាញ់។ សម្រាប់ខេត្តសៀមរាប គឺបោះ​ឆ្នោត​ជ្រើស​រើស​តំណាង​រាស្ដ្រ​៦រូប។ តួលេខបោះឆ្នោត​បង្ហាញ​ឲ្យ​​ឃើញ​ថា គណបក្ស​ប្រជាជន​បាន​ទទួល​ ៣​អាសនៈ ហើយ CNRP ទទួល​​បាន ដូច្នេះការមិនយល់ស្របរបស់របាយការណ៍នេះ គឺចំពោះតែអាសនៈចុងក្រោយប៉ុណ្ណោះ។ រូបមន្តស្របច្បាប់ បានផ្តល់អាសនៈនោះទៅឱ្យគណបក្សប្រជាជន មានន័យថាគណបក្សនេះ ​បាន​សម្លេង​ ៦៧% (៤នៃ៦អាសនៈ) នៃចំនួន​អាសនៈសរុប​របស់​ខេត្ត​នេះ។ ប្រសិនបើ ERA គាំទ្រប្រព័ន្ធបោះឆ្នោតផ្សេងទៀត ជាជាងការព្យាយាមមួលបង្កាច់គណបក្សប្រជាជននោះ ERA ប្រាកដជាបានបន្ថែមឧទាហរណ៍ដទៃៗទៀត ដូចជាខេត្តស្វាយរៀង CNRP បានឈ្នះ៣៣,៦% នៃសម្លេងឆ្នោត ប៉ុន្តែបានទទួល៤០%នៃអាសនៈ។ ដូច្នេះ​ប្រសិន​បើអាសនៈទី៦ នៃខេត្តសៀមរាប បានត្រូវផ្តល់ទៅឱ្យ CNRP នោះ CNRP ប្រាកដជាបានទទួល៥០% នៃអាសនៈជាមួយ នឹងសម្លេងឆ្នោត​ដែល​ខ្លួន​ទទួល​បាន​តែ ៣៦% ប៉ុណ្ណោះ

          លើសពីនេះទៀត គេ​ប៉ុនប៉ងយ៉ាងច្បាស់ដើម្បីបំភាន់អ្នកអានក្នុងរបាយការណ៍ ERA ដែលថា «គណបក្ស ប្រជាជនបានឈ្នះ ៤៩,៩%នៃសម្លេងឆ្នោត» ក្នុងខេត្តសៀមរាប។ រី​ឯ​អ្នក​បោះ​ឆ្នោត​ជាង ១៣% ក្នុងខេត្ត សៀមរាប បានបោះឆ្នោតឲ្យ​គណបក្សតូចៗ។ គេ​​​ចង់​មាន​ន័យ​ថា​CNRP គួរបានទទួលអាសនៈពាក់កណ្តាល នៃខេត្តសៀមរាប ប្រសិនបើសម្លេងឆ្នោតនៃគណបក្សតូចៗទាំងអស់នោះ ត្រូវបានផ្តល់ទៅឱ្យ CNRP

          ដើម្បីវិនិច្ឆ័យ​ឲ្យ​បាន​សុចរិត​នូវ​រឿង​ប្រព័ន្ធ​សមាមាត្រក្នុងខេត្តសៀមរាប គេ​គួរ​ប្រៀបធៀប​សម្លេង ឆ្នោតនៃគណបក្សធំពីរផ្គូរ​ផ្គង​នឹង​គ្នា មិនត្រូវ​ប្រៀបធៀប​សម្លេង​ឆ្នោតនៃគ​​ណបក្ស​ធំ​ជាង​គេ​ទៅនឹងសម្លេង ឆ្នោតសរុបនោះទេ។ ក្នុងចំណោមសម្លេងឆ្នោត ក្នុងខេត្ត​សៀមរាប​ដែល​មិន​បោះ​ឱ្យ​គណបក្សតូចៗទាំងប្រាំ មួយ ចំនួន ៥៧,៩% ត្រូវបានឈ្នះ ដោយគណបក្សប្រជាជន ហើយ​៤២,១% ដោយ CNRP។ ដូច​នេះ ៤​​ ទល់នឹង ២ យុត្តិធម៌ណាស់ជាជាង​ ៣ ទល់នឹង ៣។
          យើងបាន​រៀប​រាប់​បញ្ហា​របស់​​ខេត្ត១០នៃខេត្ត ដែល ERA បានតវ៉ា។ រីឯ​ខេត្តទី១១ គឺ​​ខេត្ត​ក្រចេះ ដែល CNRP បាន​តវ៉ា​ជាញឹកញាប់ ហើយបាន​លើក​ក្នុងរបាយការណ៍ ERA ថាជាខេត្តមួយដែលសម្លេងឆ្នោត របស់ CNRP ក្នុងមួយតំណាងដែលជាប់ឆ្នោត មានកម្រិតខ្ពស់។ ប៉ុន្តែជា​ថ្មី​ម្តង​ទៀត អ្វីៗមិនដូច ERA បាន​លើកឡើងនោះ​ទេ

          ខេត្តក្រចេះបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងបីរូប។ សម្លេងឆ្នោ​ត​ដែល​បាន​បោះ​ឲ្យ​គណបក្ស​តូចៗ​ ៥ ដែលមានបេក្ខជននៅក្នុងខេត្តក្រចេះ សរុបមានចំនួនតិចជាង ៧% ដូច្នេះ​មិនមាន​ឱកាស​សម្រាប់គណបក្ស ណាមួយក្នុងចំណោមគណបក្សទាំងនោះទទួលបានអាសនៈទេ។ ដូច្នេះ រវាងគណបក្សប្រជាជន និងCNRP លទ្ធផលត្រូវតែ ៣-0 ប្រសិនបើសម្លេងឆ្នោតច្រើនលើសលប់សម្រាប់ គណបក្សមួយណាក៏ដោយ ឬក៏​-ដូច​អ្វីដែលបានកើតឡើង។ លទ្ធផល គឺនៅតែ២-១ ទោះបើគណបក្សឈ្នះ មានសម្លេងឆ្នោតលើសគណបក្សមួយទៀតតែមួយសម្លេងក៏ដោយ។ នេះមិនមែនជាកំហុសរបស់​គណបក្សប្រជាជន ឬUNTAC នោះ​ទេ ប៉ុន្តែជាកំហុសនៃលេខ​នព្វន្ដ និងការពិតដែលថា សមាជិកនៃរដ្ឋសភាម្នាក់​ៗមិនអាចត្រូវបំបែកជាចំណែកបានទេ។ ដោយ​ហេតុ​ថា ​ខេត្ត​ក្រចេះ ការខុសគ្នានៃសម្លេងឆ្នោត គឺមានលើស​ពី​មួយសម្លេងឆ្ងាយ​ណាស់​៖ គណបក្ស​ប្រជាជន​បាន​ឈ្នះ CNRP ជាង ១០.០០០សម្លេង។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក៏ដោយ​ក៏ ERA ចង់ឱ្យយើងជឿថា ច្បាស់ជា​​មានអ្វីខុសច្បាប់ហើយ ព្រោះ​គណ​បក្សប្រជាជ​​ទទួលបាន​​អាសនៈ​​ហើយ CNRP ទទួលបាន តែមួយអាសនៈ​ប៉ុណ្ណោះ​។

          ជា​ការ​ពិត​ណាស់ ប្រសិនបើ​គេ​ប្រៀប​ធៀប​សម្លេង​ឆ្នោតដែលបានជ្រើសរើសតំណាងគណបក្ស ប្រជាជនក្នុងខេត្តក្រចេះជាមួយនឹងចំនួនដែលបានជ្រើសរើសតំណាង CNRP នោះ មានភាពខុសគ្នាច្បាស់ ណាស់។ អ្វីដែលរបាយការណ៍មិនបានប្រាប់អ្នកអានគឺថា របៀប​បែងចែក អាសនៈណាមួយផ្សេងទៀត នឹងអាចឱ្យភាពខុសគ្នានោះកាន់តែអាក្រក់ខ្លាំង​ទៅ​ទៀត។

លទ្ធផល​ចែក​មិនស្មើគ្នា

          «ក្នុងរបាយការណ៍បញ្ជាក់​ថា «មធ្យោបាយងាយស្រួលដើម្បីបង្ហាញលទ្ធផលដែល​ចែក​មិនស្មើគ្នា សម្រាប់គណបក្សនានាក្នុងការបោះឆ្នោត គឺចែកសម្លេងសរុបរបស់គណបក្សនី​មួយៗ​ទទួលបាន​​ជាមួយ​​ចំនួន អាសនៈ​។ ការលើក​បែបនេះ គឺពិត​ជា​ត្រូវ​តែ​ម្នាក់​ឯងហើយ ប៉ុន្តែជាការកុហកពិភពលោក​យ៉ាង​ពិតប្រាកដ៖ គឺបង្ហាញពីលទ្ធផលចែក​មិនស្មើគ្នា នៅពេល​ដែល​ការ​ពិត​បង្ហាញ​​ច្បាស់ថា លទ្ធ​ផលបោះឆ្នោត គឺនឹងតែងតែ ចែក​មិនស្មើគ្នា»។

          បន្ទាប់មក របាយការណ៍បាន​បង្ហាញតារាងមួយដែលបង្ហាញចំនួនសម្លេងឆ្នោតដែលតំណាងក្នុងខេត្ត នីមួយៗទទួល​បាន។ ការ​ពិត​គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលខ្លាំងណាស់! ទាំងនេះសុទ្ធ​តែ​ចែក ​​«មិនស្មើគ្នា»។ ច្បាប់លេខនព្វន្ដ មាន​យុត្តិធម៌​ក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក៏​ដូចនៅក្នុង​ប្រទេសដទៃទៀត​ក្នុង​ពិភពលោកដែរ។ អ្វីដែលតារាងនោះមិន បានបង្ហាញគឺ គ្មាន​អ្វីៗជាប្រព័ន្ធទាំងអស់ អំពីភាពចែក​មិន​ស្មើគ្នានេះទេ។ តាមពិត ក្នុងខេត្ត១៥ ដែលមាន ច្រើនជាងមួយអាសនៈ មាន៨ខេត្តដែល ជ្រើសតាំងតំណាងមួយរូបៗ ខាង​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​បាន​ទទួល​សម្លេង​ច្រើន​ជាងគណបក្ស​សង្រ្គោះ​ជាតិ។ រីឯ​ខេត្ត៧ទៀតវិញ គឺ​ត្រឹម​ត្រូវ​ហើយ គឺ​លទ្ធផល​វា​ផ្ទុយ​មែន​។
          នៅពេលដែលអ្នកបោះឆ្នោតខ្លះក្នុងខេត្តមួយ អាចមានអារម្មណ៍ថា មានអ្វីមិនត្រឹមត្រូវ ប្រសិនបើ គណបក្សដែលពួកគេបោះឆ្នោតឱ្យបានទទួលតំណាង​តែ ៥០% ក្នុងខណៈ​ដែលគេ​ទទួល បាន​ការ​យល់​ព្រម ៥៤% ពួកគេចាំបាច់ត្រូវចាំថា ស្ថានភាពអាចផ្ទុយវិញនៅក្នុងខេត្តជាប់គ្នា។ គន្លឹះ​ដែល​គួរ​ឲ្យ​ទុកចិត្តបានមាន​តែ​មួយ​គត់​ ចំពោះ​ថា​តើ​ប្រព័ន្ធ​បោះឆ្នោត​មួយ​ដំណើរ​ការ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ គឺថាតើគណបក្ស ដែលឈ្នះសម្លេង ច្រើនជាង​គេឈ្នះ​អាសនៈច្រើនជាង​គេ​ឬទេ។ មិន​ទាន់​មាន​នរណាម្នាក់​ហ៊ាន​បញ្ចេញការអះអាង នឹងគួរឱ្យជឿ បានថា គណបក្សប្រជាជន​មិន​បានទទួល​សម្លេង ៣០០.០០០ ច្រើនជាង CNRP នៅថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា នៅ​ឡើយ។

By Allen Myers

Popular posts from this blog

ប្រវត្តិរបស់មហាក្សត្រីអង្គមុី ឬអង្គមិញ ដែលយួនលើកបន្តប់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧

ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ ឬ អង្គមេញ ទ្រង់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧ នៃរាជាណាចក្រខ្មែរឧដុង្គ ទ្រង់គឺជាអ្នកមានអំណាចម្នាក់នៅក្នុងចំនោមស្ត្រីបីនាក់នៅសម័យនោះដែរ។ ព្រះនាងត្រូវបានវៀតណាមលើកឲ្យក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រីខ្មែរ នៅក្នុងអំឡុងពេលដែលក្រុងកម្ពជាមានសង្រ្គាមជាមួយសៀម។ ព្រះនាង គឺជាសែលោហិតរាជវង្សនរោត្តម មិនតែប៉ុណ្ណោះទេទ្រង់មានឥសរយស្សជា សម្តេចសិល្បៈករប្រចាំក្រុងកម្ពុជានាសម័យនោះ ព្រះអង្គឡើងគ្រោងរាជចាប់ពីឆ្នាំ (១៨៣៥-១៨៤១) ព្រះអង្គសោយរាជ្យបានរយៈពេល៦ឆ្នាំ។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យបន្តពីព្រះបាទឧទ័យរាជា (ព្រះ បាទឧទ័យរាជា ជាទទៅនៅសម័យនោះគេហៅព្រអង្គថាអង្គច័ន្ទ) ទ្រង់ឡើងសោយរាជ្យបន្តពីបិតារបស់ព្រះអង្គ គឺព្រះអង្គអេង។ នៅរាជសម័យបន្ទាប់ពីព្រះមហាក្សត្រីអង្គមុី គឺព្រះបាទហរិរះរាមាឥសារាធិបតី ដែលយើងស្គាល់គ្រប់គ្នាគឺ ព្រះបាទអង្គឌួង ព្រះអង្គប្រសូត្រនៅឆ្នាំ១៧៩៦ ហើយសោយទីវង្គត់ នៅខែតុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ ក្នុងព្រះជន ៦៤ព្រះវវស្សា ព្រះអង្គគឺជាក្សត្រមួយអង្គដែលបានសង្រ្គោះកម្ពុជាពីកន្តាប់ដៃសៀមនឹងវៀតណាម។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៤៧ ដល់ ១៨៦០។  ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ សោយទិវង្គត់នៅ ក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ១៨៧៤ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៥៩ ព្រះវវស្សា ក្ន...

សារ​លិខិត​រំលែក​ទុក្ខ​របស់ ឯកឧត្តម Kim Sung-Hwan រដ្ឋមន្រ្តី​ការ​បរទេស​នៃ​សាធារ​ណ​រដ្ឋកូរ៉េ ជូន សមេ្តច​អគ្គម​ហាសេនា​បតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះ​រាជា​ណាច​ក្រកម្ពុជា

Cambodia and Japan commit to preserve heritage site as oil and gas exploration begins in Preah Vihear

PHNOM PENH, Jan. 30, 2012 – The Japanese Oil, Gas and Metals National Corporation (JOGMEC) agreed with Cambodian Deputy Prime Minister Dr. Sok An in a meeting on Monday that the historic temples of Preah Vihear province must be protected and conserved. H.E. Dr. Sok An, Minister in Charge of the Office of the Council of Ministers, told Akira Suzuki, Executive Director and member of the Board of JOGMEC, that there are more than 200 historic sites in the province, including the Temple of Preah Vihear. Dr. Sok An said that it is very important that such cultural heritage be cared for so as to attract more tourists to the area. Already there are 2,000 tourists per day visiting Preah Vihear province. The province is also rich in mineral resources and fertile land for agriculture, he said. The area is also a home of an endangered bird that is attractive to tourists. “If we can discover oil and gas, that is a very good asset for Preah Vihear province and for Cambodia as a w...

រាយនាមព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងរាជសម័យនៃការគ្រប់គ្រងប្រទេស

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ មិនមែនជារឿងងាយទេ ដោយសារតែគ្មានឯកសារច្បាស់លាស់បន្សល់ទុក​ឱ្យស្រាវជ្រាវ។ ដូច្នេះយើងត្រូវតែកកាយរើមួយម្តងមួយផ្នែកៗ មករៀបចំផ្គុំគ្នាដើម្បីឱ្យបានឃើញការពិតពីមួយសម័យកាលទៅមួយសម័យទៀត។ ខាងក្រោមនេះ គឺជាការស្រាវជ្រាវប្រវត្តិនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងព្រះនាមរបស់ទ្រង់នីមួយៗ៖ * សម័យនគរភ្នំ (ហ្វូណន សវទី១ ៥៥០ គស) 1. ព្រះនាងសោមាហៅលីវយី (ដើមសតវត្សទី១) 2. កៅណ្ឌិន្យ(៦៨) 3. មិនស្គាល់ព្រះនាម (សតវត្សទី២) 4. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ បាន់ ហួង (សតវត្សទី២) 5. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ ហ្វាន់ហ្វាន់(ដើមសតវត្សទី៣) 6. ស្រីម៉ារ៉ា ចិនហៅ ចេម៉ាន់(២០៥- ២២៥) 7. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅ Fan chin sheng(២២៥) 8. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់ចាន់(២២៥ -២៤០) 9. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់សីុយន់(២៤០- ២៨៧) 10. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៣ ) 11. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅតៀនជូ ចាន់តាន(សតវត្សទី៤) 12. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៤ ) 13. កៅណ្ឌិន្យទី២ចិនហៅចាវចិនជូ( ? ៤៣៤) 14. ស្រី =ន្រ្ទវរ្ម័ន(៤៣៤- ៤៣៥) 15. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 16. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 17. កៅណ្ឌិន្យ...

Cambodia and Malaysia look to further cooperation in agriculture, tourism and education sectors

PHNOM PENH, February 20, 2014  – Cambodian Deputy Prime Minister Sok An and Malaysian Deputy Prime Minister shared views on Thursday that both countries can tap mutual benefits and complement each other. Malaysian Deputy Prime Minister and Minister of Education Tan Sri Muhyiddin informed H.E. Sok An that, “Malaysia is good at rubber plantations, palm oil, and technology and the key is how best to work with Cambodia.” He said that Malaysian companies are interested in investing in processing rubber resin and can make good furniture from old rubber trees in Cambodia. Malaysian state run companies can also explore energy, generation, hydro-power plants and infrastructures such as roads in Cambodia. “We need feasibility studies first before the next steps can be taken. We can provide resources under the plan of privatization,” H.E. Tan Sri Muhyiddin said in the meeting. In response, H.E. Dr. Sok An, also Minister in charge of the Office of the Council of Minist...