Skip to main content

សម្តេច​តេជោ៖ឆ្នួន​ផ្ទុះ​សន្តិភាព​មួយ​បាន​កើត​លើ​ទឹកដី​ប៉ៃលិន



ក្នុង​កាស​អញ្ជើញ​ចូល​រួម​ជា​អធិបតី​កាត់​ខ្សែ​បូរ​សម្ពោធ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រើ​ប្រាស់ នូវ​សមិទ្ធផល​ជា​ច្រើន​នៅ​ក្នុង​ខេត្ត​ប៉ៃលិន នា​ថ្ងៃ​ទី​៣ ខែ​មករា ​ឆ្នាំ២០១៣ សម្តេច​អគ្គមហា​សេនា​បតី​តេជោ ហ៊ុន សែន នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​នៃ​ព្រះ​រាជាណា​ចក្រ​កម្ពុជា ស្ថាបនិក​នៃ​នយោ​បាយ​ឈ្នះឈ្នះ ដែល​អម​ដំណើរ​ដោយ​លោក​ជំទាវ​កិត្តិ​ព្រឹទ្ធ​បណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី បាន​សម្តែង​ការ​រីក​រាយ ចំពោះ​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​រីក​ចម្រើន​របស់​ខេត្ត​ប៉ៃលិន ដែល​ជា​ខេត្ត​មួយ​ស្ថិត​នៅ​ភូមិភាគ​ពាយព្យ​ជាប់​ព្រំដែន​ថៃ និង​ជា​អតីត​តំបន់​ខ្មែរ​ក្រហម ​ដែល​បាន​ធ្វើ​សមាហរណ​កម្ម​ទ្រង់​ទ្រាយ​ធំ​លើក​ដំបូង​ជាមួយ​រាជរដ្ឋា​ភិបាល​កាលពី​ឆ្នាំ១៩៩៦ ដែល​ជា​ជំហាន​ឆ្ពោះ​ទៅ​រកការ​ដួល​រលំ​នៃ​ពួក​ខ្មែរក្រហម​ ទាំង​អង្គការ​ចាត់​តាំង​នយោ​បាយ និង​យោធា​នៅ​ឆ្នាំ១៩៩៨។

សម្តេច​តេ​ជោ​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ខ្ញុំ​ពិតជា​មានការ​រីករាយ​ ដោយ​សារ​តែ​ប៉ៃលិន​បច្ចុប្បន្ន​ មិន​មែន​ជា​ក្រុងប៉ៃលិន​កាល​ពី​អតីត​កាល ដែល​សង្គ្រាម​បាន​ផ្ទុះឡើង​ក្រោយពី​រដ្ឋ​ប្រហារ​ថ្ងៃទី១៨ ខែ​មីនា ឆ្នាំ​១៩៧០។ បន្ទាប់​មក​នៅ​ក្នុង​ដំណាក់​កាល​១៩៧០-៧៥ គ្មាន​ទេ​សេចក្តី​សុខ​សម្រាប់​កុមារ ដែល​បាន​កើត​នៅ​ក្រោយ​រដ្ឋប្រហារ​ឆ្នាំ១៩៧០ និង​បន្ទាប់​មក​ទៀត​កុមារ​ដែល​រស់​នៅ​ក្នុង​ជំនាន់ ប៉ុល ពត ៣ឆ្នាំ ៨ខែ ២០ថ្ងៃ ក្នុង​ចន្លោះ​ឆ្នាំ​១៩៧៥-១៩៧៩ ក៏គ្មាន​ទេ​នូវ​សេចក្តី​សុខ។ សម្តេច​តេជោ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​បញ្ជាក់​ថា មិន​គ្រាន់តែ​តំបន់​នេះ​ទេ ប៉ុន្តែ​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​របប​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍​មួយ ​បាន​កាប់​សម្លាប់​ប្រជា​ពល​រដ្ឋ​របស់​យើង ហើយ​បន្ត​មក​ទៀត តំបន់​នៃ​សង្គ្រាម​នេះ​ គឺ​គ្មាន​ទេ​សេចក្តី​សុខ​សម្រាប់​កុមារ និង​យុវជន​ដែល​កើត​ក្នុង​តំបន់​នេះ។

សម្តេច​តេជោ​ដែល​ធ្លាប់​បាន​អញ្ជើញ​មក​ដោយ​ផ្ទាល់​កាលពី​អំឡុង​ឆ្នាំ​១៩៩៦ ទទួល​ស្វាគមន៍​បង​ប្អូន​កម្លាំង​ប្រដាប់​អាវុធខ្មែរ​ក្រហម​ ដែល​ផ្តាច់​ខ្លួនមក​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​ជា​មួយ​រដ្ឋាភិបាល​មាន​ប្រសាសន៍​ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា សម្រាប់​យុវជន​ដែល​កើត​នៅ​ក្រោយ​រដ្ឋ​ប្រហារ​ឆ្នាំ​១៩៧០ មក​ទល់​នឹង​ពេល​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​ឆ្នាំ១៩៩៦ គឺ​មាន​រយៈ​ពេល​២៦​ឆ្នាំ​ ទើប​ពួកគេ​ទទួល​នូវ​សមិ​ទ្ធ​ផល​ពី​សន្តិភាព​តាម​រយៈនៃ​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ ដែល​ខ្ញុំ​បាន​ដាក់​ចេញ និង​ដឹកនាំ​អនុ​វត្តន៍។

សម្តេច​តេជោ​សែន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ខ្ញុំ​ពិតជា​មាន​មោទនភាព​ដែល​បាន​កើត​​នៅ​លើ​ទឹកដី​ខ្មែរ ហើយ​ដែល​បាន​រួម​ចំណែក​ជាមួយ​ជន​រួម​ជាតិ​របស់​យើង​អនុវត្ត​នូវ​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ នាំ​មក​នូ​វ​សន្តិភាព​ទាំងស្រុង​ជូន​ជាតិ​មាតុភូមិ​របស់​យើង ហើយ​អ្វី​ដែល​ខ្ញុំ​រីករាយ​បំផុត​នៅ​ត្រង់​ថា​សមិទ្ធ​ផល​ដែល​បាន​មក​ពី​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ ដែល​បាន​ចាប់​សាកល្បង​នៅ​ដើម​ឆ្នាំ១៩៩៦ នៅ​តំបន់​ឱ​រ៉ា​ល់ បន្ទាប់​មក​ឆ្នួន​ផ្ទុះ​សន្តិភាព​មួយ​បាន​កើត​លើ​ទឹកដី​ប៉ៃលិន។

ទាក់​ទង​នឹង​ការ​អនុវត្តន៍​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ​ លុប​បំបាត់​ចោល​អង្គការ​ចាត់​តាំង​យោធា និង​នយោបាយ​របស់​ខ្មែរក្រហម​ សម្តេច​តេ​ជោ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​លើក​ជា​សំណួរ​ថា តើ​អ្នក​ប៉ៃ​លិន​ខាត ​ឬ​ចំណេ​ញ ​ដែល​យើង​បាន​អនុវត្តន៍​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ បញ្ចប់​នូវ​សង្គ្រាម​ដែល​អ្នក​ជំនាន់​មុន​បាន​ផ្តើម បាន​សាង​ឡើង ជា​ពិសេស​រដ្ឋប្រហារ ថ្ងៃ​ទី១៨ ខែ​មីនា ឆ្នាំ​១៩៧០?។ សូម្បី​តែ​អ៊ុនតាក់​ ​ដែលបាន​ចំណាយ​ទឹកប្រាក់​អស់​ប្រមាណ ២០០០​លាន​ដុល្លារ​សហ​រដ្ឋ​អា​មេ​រិកក៏​មិន​អាច​ដោះ​ស្រាយ​បាន​ដែរ។ សម្តេច​តេជោ​បញ្ជាក់​ថា ​ប្រធាន អនុប្រធាន​អ៊ុនតាក់ មេ​បញ្ជា​ការ​យោធា​របស់​អ៊ុនតាក់មកដល់​ប៉ៃលិន​អត់​ហ៊ាន​ចូលទេ ប៉ុន្តែ ហ៊ុន សែន អាច​ចូល​ក្នុង​ប៉ៃលិន​បាន ហើយ​ប្រជាពល​រដ្ឋ​កម្ពុជា​ទូទាំង​ប្រទេស ពិសេស​ប្រជាពលរដ្ឋ​នៅ​ប៉ៃលិន​សុទ្ធ​តែ​បាន​ទទួល​ផល​ប្រយោជន៍ ដោយ​គ្មាន​អ្នក​ណាមួយ​ចាញ់​នៅ​ក្នុង​ល្បែង​នៃ​នយោបាយឈ្នះ​ឈ្នះទេ។

សម្តេច​តេ​ជោ​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​មាន​ប្រសាសន៍​ថា សម្រាប់​បញ្ហា​ក្តីក្តាំ​នៅ​តុលាការ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ គឺជា រឿង​មួយ ប៉ុន្តែ​សម្រាប់​ប្រជាជន​នៅ​ទូទាំងប្រទេស​ត្រូវ​ទទួលស្គាល់​ថា ផល​ប្រយោជន៍​ដែល​ទទួល​បាន​ មកពី​ឆ្នួន​ផ្ទុះ​សន្តិភាព​នៅ​តំបន់​ប៉ៃលិន។ និយាយ​ជា​រួម​បើ​យើង​មិន​ដាក់​ចេញ​នយោ​បាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ សេចក្តី​សុខ​មិនមែន​ត្រឹមតែ​គ្មាន​សម្រាប់​អ្នក​ប៉ៃលិន​ទេ អ្នក​នៅ​បាត់​ដំ​បង អ្នក​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​ក៏​អត់​មាន​សេចក្តី​សុខ​ដែរ ដោយសារ​ត្រូវ​បញ្ជូន​​ភស្តុភារ និង​ថវិកា​មក​រ៉ាប់រង សង្គ្រាម​នៅ​តំបន់​ប៉ៃលិន​នេះ។

សម្តេច​តេជោ​ ហ៊ុន សែន មាន​ប្រសាសន៍​បញ្ជាក់​ថា ខ្ញុំ​គិត​ថា សន្តិភាព​ដែល​បាន​កើតក្រោម​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ ចាប់ពី​តំបន់​ប៉ៃលិន​ទៅ​តំបន់​ដទៃ​ទៀត​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​ វា​បាន​ផ្តល់​នូវ សេចក្តី​សុខ​សម្រាប់​យើង​ទាំងអស់​គ្នា ហើយ​សមិទ្ធផល​ទាំង​ឡាយ​ដែល​បាន​កើត​នៅ​ក្នុង​ខេត្ត​ប៉ៃលិន និង​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស ប្រាកដ​ណាស់​ គឺកើត​មកពី​នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ នេះ​ឯង។

សម្តេច​តេ​ជោ​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​បាន​រំលឹក​ពី​អតីត​កាល នៃ​ការ​អនុវត្តន៍​នយោបាយ​បង្រួប​បង្រួម​ជាតិ​របស់​សម្តេច​ថា ខ្ញុំ​បាន​មើល​ឃើញ​ច្បាស់​តាំងពី​ការ​ចាប់​ផ្តើម​នៃ​តួនាទី​ជា​រដ្ឋមន្ត្រីការប​រទេស និង​បន្ទាប់​ទៅជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ខ្ញុំ​មិន​ដែល​ជឿ​ថា នឹង​យក​សង្គ្រាម​ដើម្បី​បញ្ចប់​សង្គ្រាម​ទេ ដូច្នេះ​បានជា​ខ្ញុំ​ត្រូវ​ចរចាសន្តិភាព ដែល​ជំហាន​ដំបូង​ថ្ងៃ២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨៧ នៅ​ហ្វ៊ែ​រ​អង់​តា​ឌឺ​ន័​រ ជាមួយ​សម្តេចព្រះ​នរោត្តម សីហនុ។ បន្ទាប់​មក​ទៀត​បាន​សាក​ល្បង​នៅ​ឱ​រ៉ាល់​នៃ​នយោ​បាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ រុញច្រាន​សភាពការណ៍​មក​ដល់​ប៉ៃលិន។

សូម​បញ្ជាក់​ថា នយោបាយ​ឈ្នះឈ្នះ មាន ៣​ចំណុច ដែល​ផ្តល់​ផល​ប្រយោជន៍​ដល់​បងប្អូន​អតីត​ខ្មែរ​ក្រហម ​ដែល​បានផ្តាច់​ខ្លួន​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​ជាមួយ​សង្គម​ជាតិគឺ​ ទី១-ធានា​អាយុ​ជីវិត និង​សុវត្ថិភាព​រូប​កាយ។ ទី២-ធានា​អាជីព និង​មុខរបរ និង​ទី៣-ធានា​សន្តិសុខ​លើ​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ ទាំង​អចលនទ្រព្យ និង​ចលនទ្រព្យ។

ទាក់​ទង​នឹង​បញ្ហា​នេះ​សម្តេច​តេជោ​សែន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា នយោបាយ​ឈ្នះ​ឈ្នះ ដែល​មាន​ចំណុច​ទាំង​៣ នេះ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​អង្គការ​ចាត់​តាំង​នយោបាយ និង​យោធា​មួយ​ត្រូវ​រលំរលាយ ហើយ​ខ្ញុំ​បាន​សិក្សា​ពី​ចិត្ត​សាស្ត្រ​របស់​បងប្អូន​ច្បាស់​ណាស់ ហើយ​យើង​អាច​ធ្វើ​បានដោយ​មិន​បាន​ចំណាយ​គ្រាប់​កាំភ្លើង​សូម្បី​មួយ​គ្រាប់​នោះ​ឡើយ។

ក្នុង​កាស​អញ្ជើញ​ចូល​រួម​ជា​អធិបតីកាត់​ខ្សែ​បូរ​សម្ពោធ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រើ​ប្រាស់ នូវសមិទ្ធផល​ជា​ច្រើន​នៅ​ក្នុង​ខេត្ត​ប៉ៃលិន ដោយ​មាន​ការ​ចូល​រួម​អបអរសាទរ ពី​សំណាក់​អភិបាល​ខេត្ត​ច័ន្ទបូរី អភិបាល​ស្រុក​ពោង​ណាំរុន អភិបាល​រង​ស្រុក លោក​ឧត្តម​នាវាទោ ល ស៊ុនថៃ លោក យ៉ាណយ ឆៃយ៉ា មេបញ្ជា​ការ​កងកម្លាំង​ការពារ​ព្រំដែន​នៃ​ព្រះរាជា​ណាចក្រ​ថៃ​ផង ម្តេចតេជោ នាយក​រដ្ឋមន្រ្តី​នៃ​ព្រះរាជាណា​ចក្រ​កម្ពុជា បាន​ធ្វើ​ការ​អំពាវនាវ​ទៅ​ភាគី​ថៃ កុំ​ឲ្យ​បិទ​ទ្វារ​ព្រំដែន​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ (ជា​ឯកតោ​ភាគី) ច្រើន​ដង​ពេក ប្រយ័ត្ន​ខាត​បង់​អត្ថប្រយោជន៍​ច្រើន​ផ្នែក​ពាណិជ្ជកម្ម ព្រោះ​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ​ថៃ នាំ​ចូល​កម្ពុជា​ជាង ២.០០០លាន​ដុល្លារ។

ដោយ​ចាត់​ទុក​ថា កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ទទួល​បាន​ផល​ប្រយោជន៍​ល្អ សម្តេច​តេជោ​បាន​ស្នើ​ឲ្យ​ខេត្ត​ទាំង​ពីរ (ប៉ៃលិន-ច័ន្ទបូរី) និង​ខេត្ត​ដទៃ​ដែល​ជាប់​ព្រំដែន​កម្ពុជា-​ថៃ ត្រូវ​មាន​ការសហការ​គ្នា​ឲ្យបាន​ល្អ ក្នុង​ការអនុវត្តន៍​នូវ​គោលនយោបាយ​របស់​រាជ​រដ្ឋាភិ​បាល​នៃ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ ចៀស​វាង​កា​របិទច្រក​ព្រំដែន​ច្រើនដង ដែល​នាំ​ឲ្យ​ខាត​បង់​ផលប្រ យោ​ជន៍ផ្នែក​ពាណិជ្ជកម្ម​របស់​ប្រទេស​ថៃ។

សមិទ្ធផល​នានា​ជា​សំណង់​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ ដែល​ប្រារព្ធ​ពិធី​សម្ពោធ​ដាក់​ឲ្យ​ដំណើរការ ​ដោយ​សម្តេច​តេជោ និង​លោក​ជំទាវកិត្តិព្រឹទ្ធ​បណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុន សែន នៅ​ពេល​នេះ​ រួមមាន​សំណង់​រូបសំណាក​លោកយាយ​យ៉ាត​ឆ្លាក់​ពី​ថ្លើម​ថ្មភ្នំ​ព្រះវិហារ​មាន​កំពស់ ៣,៩ម៉ែត្រ ភ្នែន ២,៤ម៉ែត្រ​ មាន​ទម្ងន់ ៣០តោន ​ចំណាយ​អស់​ថវិកា ១៥១ ៥០០ដុល្លារ​អាមេរិក។ ព្រះ​ពុទ្ធរូប​ផ្ចាញ់​មារ កំពស់ ២៧ម៉ែត្រ​ស្ថិត​នៅ​លើ​កំពូលភ្នំ​យ៉ាត​ ចំណាយ​អស់​ថវិកា ៩៤ ១០០ដុល្លារ​អាមេរិក​ រូបសំណាកហ្លួង​ព្រះ​ស្តេច​កន ​ចំណាយ​អស់​ថវិកា ១៥៦ ៥០០ដុល្លារ​អាមេរិក សួន​ឧ​ស្យា​ន និង​ទីកន្លែង​សំរាប់​ហាត់ប្រាណ​ ចំណាយ​អស់​ថវិកា ២២ ៥០០ដុល្លារ​អាមេរិក ​រូប​សំណាក​សេះ​មាស​ចំនួន៨ ចំណាយ​អស់​ថវិកា ២៦ ៧៥០ដុល្លារ​អាមេរិក ពិសេស​ការ​កសាង​សំណង់​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​វិមានឯករាជ្យ ដែល​ជា​សមិទ្ធផលដ៏​ថ្លៃថ្លា​បំផុត​សំរាប់​ថ្នាក់ដឹកនាំ និង​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​ខេត្ត​ប៉ៃលិន ​ដែល​បាន​កសាង​ឡើង​នៅ​ថ្ងៃទី១៥ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ២០១១ និង​បញ្ចប់​ការ​សាង​សង់​នៅ​ថ្ងៃទី១៥ ខែ​ធ្នូ ​ឆ្នាំ២០១២ ចំណាយ​អស់​ថវិកា ២៨១ ៦៨៨ដុល្លារ​អាមេរិក​ រួម​ទាំង​សមិទ្ធផល​នានា ​ដូចជា​ផ្លូវ​ស្ពាន​ចំនួន១៧ ទៀត​ក្នុង​ខេត្ត​ប៉ៃលិន។

ឯកឧត្តម នាយ​ឧត្តម​សេនីយ៍ អ៊ី ឈាន អភិបាលខេត្ត​ប៉ៃលិន​រាយការណ៍​ថា ចាប់​តាំង​ពី​​ការ​ធ្វើ សមាហរណកម្ម​នៅ​ថ្ងៃទី១៥ ខែ​សីហា ឆ្នាំ១៩៩៦ ដែល​ក្នុង​រយៈពេល​នេះ ​ក្រោម​នយោបាយ​អនុ​គ្រោះសណ្តោស​ប្រណី​ ពី​សំណាក់​រាជរដ្ឋាភិបាល ជាពិសេស ពី​សំណាក់​សម្តេច​​តេ​ជោ ហ៊ុន សែន ខេត្ត​ប៉ៃលិន​បាន​ទទួល​ការ​អភិវឌ្ឍ​លើ​គ្រប់​វិស័យ ដែល​ជា​កត្តា​ដ៏​សំខាន់​ក្នុង​ការ​រុញ​ច្រាន​​ខេត្ត​ឲ្យ​រីក​ចំរើន​ ប្រែមុខមាត់​ថ្មី និង​ប្រែ​ខ្លួន​ពី​សំណល់​ខ្ទេចខ្ទាំ​នៃ​សង្គ្រាម​ពី​ទី​រហោ​ដ្ឋាន​គួរ​ឲ្យ​ខ្លាច ​មក​ជា​ទីកន្លែង​ទាក់ទាញ គួរ​ឲ្យ​ចង់​រស់នៅ។

ឯកឧត្តម ​អភិបាលខេត្ត​ថ្លែងបញ្ជាក់​ថា ទាំងអស់​នោះ​ គឺជា​លទ្ធផល​ផ្លែផ្កា​ពិតប្រាកដ​នៃនយោ​បា​យឈ្នះឈ្នះ របស់​សម្តេច​តេ​ជោ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី គឺ​ពី​បែកបាក់​វេទ​នា មក​សប្បាយ ពី​ឃ្លាត ឆ្ងាយ​មក​ជួបជុំ ពី​ទ្រហោយំ មក​ក្អាកក្អាយ ពី​អន្តរា​យមក​រុងរឿង ដូច​ប៉ៃលិន​ក្នុង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន ដែល​កំពុង​រីក​ស្រស់​បំព្រង។ អ្វី​ដែល​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខេត្ត​ប៉ៃលិនកាន់តែ​ដឹង​គុណ ហើយ​ចងចាំ​ក្នុង​ក្រអៅបេះដូង​មិន​អាច​បំភ្លេច​បាន​នោះ​ គឺ​ទឹកចិត្ត​ដ៏​ថ្លៃថ្លា​របស់​សម្តេច​តេ​ជោ និង​លោក​ជំទាវ​កិត្តិ​ព្រឹទ្ធ​បណ្ឌិត ដែល​មិន​ត្រឹមតែ​ផ្តល់​នូវ​​ទំនុក​ចិត្ត ដើមទុន និង​លទ្ធភាព​ក្នុង​ការអភិវឌ្ឍ​​ខេត្ត​ឲ្យ​រីក​ចំរើន​ប៉ុណ្ណោះ​​ទេ​ ប៉ុន្តែ​សម្តេច​​តេជោ​ និង​លោកជំទាវ ​ថែមទាំង​បាន​ផ្តល់​នូវ​កិត្តិយស​ជា​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​បន្ថែម​ទៀត ​ដោយបាន​ប្រទាន​កិត្តិនាម​ដល់​ខេត្ត​ប៉ៃលិន​ថា​ ជា​ប៉ៃលិន​ឆ្នួន​ផ្ទុះ​នៃ​សន្តិភាព៕

Popular posts from this blog

ប្រវត្តិរបស់មហាក្សត្រីអង្គមុី ឬអង្គមិញ ដែលយួនលើកបន្តប់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧

ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ ឬ អង្គមេញ ទ្រង់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧ នៃរាជាណាចក្រខ្មែរឧដុង្គ ទ្រង់គឺជាអ្នកមានអំណាចម្នាក់នៅក្នុងចំនោមស្ត្រីបីនាក់នៅសម័យនោះដែរ។ ព្រះនាងត្រូវបានវៀតណាមលើកឲ្យក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រីខ្មែរ នៅក្នុងអំឡុងពេលដែលក្រុងកម្ពជាមានសង្រ្គាមជាមួយសៀម។ ព្រះនាង គឺជាសែលោហិតរាជវង្សនរោត្តម មិនតែប៉ុណ្ណោះទេទ្រង់មានឥសរយស្សជា សម្តេចសិល្បៈករប្រចាំក្រុងកម្ពុជានាសម័យនោះ ព្រះអង្គឡើងគ្រោងរាជចាប់ពីឆ្នាំ (១៨៣៥-១៨៤១) ព្រះអង្គសោយរាជ្យបានរយៈពេល៦ឆ្នាំ។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យបន្តពីព្រះបាទឧទ័យរាជា (ព្រះ បាទឧទ័យរាជា ជាទទៅនៅសម័យនោះគេហៅព្រអង្គថាអង្គច័ន្ទ) ទ្រង់ឡើងសោយរាជ្យបន្តពីបិតារបស់ព្រះអង្គ គឺព្រះអង្គអេង។ នៅរាជសម័យបន្ទាប់ពីព្រះមហាក្សត្រីអង្គមុី គឺព្រះបាទហរិរះរាមាឥសារាធិបតី ដែលយើងស្គាល់គ្រប់គ្នាគឺ ព្រះបាទអង្គឌួង ព្រះអង្គប្រសូត្រនៅឆ្នាំ១៧៩៦ ហើយសោយទីវង្គត់ នៅខែតុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ ក្នុងព្រះជន ៦៤ព្រះវវស្សា ព្រះអង្គគឺជាក្សត្រមួយអង្គដែលបានសង្រ្គោះកម្ពុជាពីកន្តាប់ដៃសៀមនឹងវៀតណាម។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៤៧ ដល់ ១៨៦០។  ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ សោយទិវង្គត់នៅ ក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ១៨៧៤ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៥៩ ព្រះវវស្សា ក្ន...

សារ​លិខិត​រំលែក​ទុក្ខ​របស់ ឯកឧត្តម Kim Sung-Hwan រដ្ឋមន្រ្តី​ការ​បរទេស​នៃ​សាធារ​ណ​រដ្ឋកូរ៉េ ជូន សមេ្តច​អគ្គម​ហាសេនា​បតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះ​រាជា​ណាច​ក្រកម្ពុជា

Cambodia and Japan commit to preserve heritage site as oil and gas exploration begins in Preah Vihear

PHNOM PENH, Jan. 30, 2012 – The Japanese Oil, Gas and Metals National Corporation (JOGMEC) agreed with Cambodian Deputy Prime Minister Dr. Sok An in a meeting on Monday that the historic temples of Preah Vihear province must be protected and conserved. H.E. Dr. Sok An, Minister in Charge of the Office of the Council of Ministers, told Akira Suzuki, Executive Director and member of the Board of JOGMEC, that there are more than 200 historic sites in the province, including the Temple of Preah Vihear. Dr. Sok An said that it is very important that such cultural heritage be cared for so as to attract more tourists to the area. Already there are 2,000 tourists per day visiting Preah Vihear province. The province is also rich in mineral resources and fertile land for agriculture, he said. The area is also a home of an endangered bird that is attractive to tourists. “If we can discover oil and gas, that is a very good asset for Preah Vihear province and for Cambodia as a w...

រាយនាមព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងរាជសម័យនៃការគ្រប់គ្រងប្រទេស

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ មិនមែនជារឿងងាយទេ ដោយសារតែគ្មានឯកសារច្បាស់លាស់បន្សល់ទុក​ឱ្យស្រាវជ្រាវ។ ដូច្នេះយើងត្រូវតែកកាយរើមួយម្តងមួយផ្នែកៗ មករៀបចំផ្គុំគ្នាដើម្បីឱ្យបានឃើញការពិតពីមួយសម័យកាលទៅមួយសម័យទៀត។ ខាងក្រោមនេះ គឺជាការស្រាវជ្រាវប្រវត្តិនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងព្រះនាមរបស់ទ្រង់នីមួយៗ៖ * សម័យនគរភ្នំ (ហ្វូណន សវទី១ ៥៥០ គស) 1. ព្រះនាងសោមាហៅលីវយី (ដើមសតវត្សទី១) 2. កៅណ្ឌិន្យ(៦៨) 3. មិនស្គាល់ព្រះនាម (សតវត្សទី២) 4. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ បាន់ ហួង (សតវត្សទី២) 5. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ ហ្វាន់ហ្វាន់(ដើមសតវត្សទី៣) 6. ស្រីម៉ារ៉ា ចិនហៅ ចេម៉ាន់(២០៥- ២២៥) 7. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅ Fan chin sheng(២២៥) 8. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់ចាន់(២២៥ -២៤០) 9. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់សីុយន់(២៤០- ២៨៧) 10. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៣ ) 11. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅតៀនជូ ចាន់តាន(សតវត្សទី៤) 12. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៤ ) 13. កៅណ្ឌិន្យទី២ចិនហៅចាវចិនជូ( ? ៤៣៤) 14. ស្រី =ន្រ្ទវរ្ម័ន(៤៣៤- ៤៣៥) 15. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 16. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 17. កៅណ្ឌិន្យ...

Cambodia and Malaysia look to further cooperation in agriculture, tourism and education sectors

PHNOM PENH, February 20, 2014  – Cambodian Deputy Prime Minister Sok An and Malaysian Deputy Prime Minister shared views on Thursday that both countries can tap mutual benefits and complement each other. Malaysian Deputy Prime Minister and Minister of Education Tan Sri Muhyiddin informed H.E. Sok An that, “Malaysia is good at rubber plantations, palm oil, and technology and the key is how best to work with Cambodia.” He said that Malaysian companies are interested in investing in processing rubber resin and can make good furniture from old rubber trees in Cambodia. Malaysian state run companies can also explore energy, generation, hydro-power plants and infrastructures such as roads in Cambodia. “We need feasibility studies first before the next steps can be taken. We can provide resources under the plan of privatization,” H.E. Tan Sri Muhyiddin said in the meeting. In response, H.E. Dr. Sok An, also Minister in charge of the Office of the Council of Minist...