Skip to main content

វិចារណកថា៖ ៧ មករា គឺជាសក្ខីភាពប្រវត្តិសាស្រ្តនៃការសង្គ្រោះ និង ការអភិវឌ្ឍជាតិ


ដោយ រាជ្យ សុវណ្ណនគរ

        រហូតមកដល់ពេលនេះ គឺមានរយៈពេល ៣៣ ឆ្នាំ មកហើយដែលប្រជាជាតិកម្ពុជា ត្រូវបានរស់​រានមានជីវិតឡើងវិញ ក្រោមការដឹកនាំរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលនៅពេលនោះមាន​ឈ្មោះថា “បក្សប្រជាជនបដិវត្តន៍កម្ពុជា” និង ដោយមានការចូលរួមពីគ្រប់ស្រទាបមហាជន ប្រជាជនជុំវិញ “រណសិរ្ស​សាមគ្គីសង្គ្រោះជាតិកម្ពុជា” ដែលសុទ្ធសឹងជាបុព្វហេតុលះបង់សាច់ស្រស់ ឈាមស្រស់របស់ប្រជាជាតិ​ខ្មែរ ដើម្បីសង្គ្រោះជីវិត និង រំដោះប្រទេសជាតិឲ្យរួចផុតពីរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យប្រល័យពូជសាសន៍ ក្រោម​ការដឹកនាំ​របស់សម្តេចអគ្គទាំងបី។
          ដោយសារថ្ងៃ ៧ មករានេះហើយ ដែលធ្វើឲ្យប្រជាជនខ្មែរគ្រប់រូប បានរួចរស់ជីវិតពីក្រញាំបិសាច ស្គាល់នូវសិទ្ធិសេរីភាពជាមូលដ្ឋានរបស់មនុស្សគ្រប់បែបយ៉ាង ធ្វើឲ្យខ្មែរគ្រប់ក្រុម គ្រប់បក្ស គ្រប់និន្នាការ​នយោបាយ រួបរួមសាមគ្គីគ្នា ក្នុងគោលដៅបញ្ចប់ជម្លោះ ស្វែងរកសន្តិភាព កសាងស្ថេរភាពនយោបាយ សន្តិសុខ សណ្តាប់ធ្នាប់សង្គម ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គមគ្រប់វិស័យ និង ប្រកបដោយចីរភាព។
មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ការកាប់សម្លាប់ ការព្រាត់ប្រាស់បងប្អូនកូនចៅក្រុមគ្រួសារ និង ការបំផ្លិចបំ​ផ្លាញសង្គមជាតិយ៉ាងអយុត្តិធម៌ និង ស្ទើរគ្មានសល់អ្វីទាំងអស់របស់របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ រាជរដ្ឋា​ភិបាលក្រោមការដឹកនាំរបស់ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ដោយសហការជាមួយអង្គការ​សហប្រជាជាតិ បានខិតខំប្រឹងប្រែងស្វែងរកការពិត និង យុត្តិធម៌ ជូនប្រជាជាតិកម្ពុជាឡើងវិញ ក្នុងគោល​ដៅទីមួយ ដើម្បីដោះស្រាយចម្ងល់ ស្វែងរកមូលហេតុដែលនាំឲ្យមានការកាប់សម្លាប់ និង ការបំផ្លិចបំផ្លាញ​ជាតិ និង ទីពីរ ដើម្បីកុំឲ្យប្រវត្តិសាស្រ្តនៃរបបប្រល័យពូជសាសន៍ដ៏អាក្រក់នេះវិលត្រឡប់មកក្នុងសង្គម​ជាតិកម្ពុជា ជាថ្មីម្តងទៀត។
ថ្ងៃ ៧ មករា បានធ្វើឲ្យប្រទេស និង ប្រជាជាតិកម្ពុជាទាំងមូល ទទួលបាននូវការអភិវឌ្ឍគ្រប់វិស័យ​ជាពិសេស ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវ័ន្ត ដូចជាផ្លូវថ្នល់រហូតដល់ជនបទដាច់ស្រយ៉ាលគ្រប់ច្រកល្ហក ប្រព័ន្ធ​ធារាសាស្ត្រខ្វាត់ខ្វែងនៅគ្រប់តំបន់ជនបទ សាលារៀនមន្ទីរពេទ្យវត្តអារាម ត្រូវបានកសាង និង កែលំអនៅ​គ្រប់ភូមិឃុំនិគមជនបទ និង ហេដ្ឋរចនាសម្ព័ន្ធរូបវ័ន្តដទៃទៀតរាប់មិនអស់ ដែលតំបន់ភាគច្រើនមិនដែល​មានទាល់តែសោះ នៅក្នុងរបបនយោបាយមុនៗ។
ដោយសារថ្ងៃ៧ មករា បានធ្វើឲ្យប្រទេសកម្ពុជា ប្រែក្លាយខ្លួនពីប្រទេសជាតិមួយដែលធ្លាប់ទទួល​រងនូវការរើសអើង និង ទណ្ឌកម្មយ៉ាងអគតិពីជាតិសាសន៍ដទៃ ក្នុងដំណាក់កាលដែលប្រជាជាតិខ្មែរ កំពុង​ជួបការលំបាកគ្រប់បែបយ៉ាង ក្នុងការទប់ស្កាត់ការវិលត្រឡប់របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យផង កសាង​សន្តិភាពផង និង អភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិផង ក្នុងពេលតែមួយនោះ ឲ្យបែរមកទទួលស្គាល់ការពិត ផ្តល់​យុត្តិធម៌ដល់បុព្វហេតុរបស់ប្រជាជននៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ប្រកបដោយកិត្យានុភាព សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ ខ្ពស់មុខខ្ពស់មាត់ និង ស្មើភាពស្មើសិទ្ធិនៅលើឆាកអន្តរជាតិប្រកបដោយកិត្តិយសបំផុត។
ជាក់ស្តែងបន្ទាប់ពីការបញ្ចប់សង្គ្រាមទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា តាមរយៈការរំលាយអង្គការចាត់តាំង​នយោបាយ និង យោធារបស់ពួកខ្មែរក្រហមក្រោមទស្សនវិស័យនៃនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ របស់ សម្តេច​អគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី និង បន្ទាប់ពីបានធ្វើសមាហរណកម្មទៅក្នុងតំបន់ និង ពិភពលោកយ៉ាងឆាប់រហ័សរួចមក ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បាន និង កំពុងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ជា​កំលាំងចលករក្នុងការកសាង និង ការរក្សាសន្តិភាព ការបញ្ចប់សង្គ្រាម ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ការអភិវឌ្ឍ​សេដ្ឋកិច្ចសង្គម ការលើកម្ពស់ការថែរក្សាតម្លៃ និង សម្បត្តិវប្បធម៌បេតិកភណ្ឌមនុស្សជាតិ នៅគ្រប់វេទិការ​តំបន់ និង ពិភពលោក ជាពិសេស កម្ពុជា បាន និង កពុងដើរតួនាទីជាប្រធានអាស៊ាននៅក្នុងឆ្នាំ២០១២ នេះ។
រាជរដ្ឋាភិបាល ក្រោមការដឹកនាំរបស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី​បានធ្វើឲ្យប្រទេសជិតខាង ដែលធ្លាប់តែចាត់ទុកកម្ពុជាជាប្រទេសទន់ខ្សោយ និង មិនដែលយកចិត្តទុក​ដាក់​ចំពោះច្បាប់អន្តរជាតិស្តីពីបូរណភាពទឹកដីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជានោះ ឲ្យវិលមកគោរព​ក្រោម​គំនាប់​របស់តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិទីក្រុងឡាអេ អង្គការតំបន់ និង ពិភពលោក។ កិច្ចការទាំងនេះ គឺជា​កិច្ចការដ៏លំបាកមួយ ស្ថិតក្នុងកាលៈទេសៈដែលព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា កំពុងនៅទន់ខ្សោយនៅឡើយ បើ​ធៀបនឹងប្រទេសជិតខាង។
សមិទ្ធផលទាំងនេះ គឺជាតឹកតាង និង ជាសក្ខីភាពប្រវត្តិសាស្ត្រដែលមិនអាចនរណាម្នាក់ ក្រុម ឬ បក្សណាមួយ មកបំភ្លៃ ឬក៏កែប្រែប្រវត្តិសាស្ត្របានឡើយ ហើយត្រូវហ៊ានទទួលស្គាល់ការពិតចំពោះមុខ​ប្រវត្តិសាស្ត្រនេះ ពីព្រោះថា បើគ្មានថ្ងៃ ៧ មករា ឆ្នាំ១៩៧៩ ក៏គ្មានបក្សនយោបាយនានាដែលកំពុងធ្វើ​សកម្មភាព និង រិះគន់រាជរដ្ឋាភិបាល ក៏គ្មានសិទ្ធិមនុស្ស គ្មានអង្គការសមាគមក្រៅរដ្ឋាភិបាល និង ក៏គ្មាន​ការអភិវឌ្ឍរីកចំរើនគ្រប់វិស័យដូចសព្វថ្ងៃនេះឡើយ។
ហើយអ្នកនយោបាយមួយចំនួនដែលតែងតែប្រឆាំងនឹងថ្ងៃ ៧ មករា ទាំងបញ្ច្រាសទិសនៃបំណង​ប្រាថ្នារបស់ប្រជាជនខ្មែរ ត្រូវហ៊ានទទួលស្គាល់ផងដែរថា សមិទ្ធផលប្រវត្តិសាស្ត្រ និង ដែលមានអាច​បំភ្លេចនូវគុណូបការៈបានទាំងនេះ គឺជាការខិតខំប្រឹងប្រែង ការលះបង់ និង ការបូជាជីវិត ទ្រព្យសម្បត្តិ សេចក្តីសុខសុភង្គលផ្ទាល់របស់ថ្នាក់ដឹកនាំ និង គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាទាំងមូល ដើម្បីផ្តល់ជូនប្រជា​ជាតិកម្ពុជា នូវបំណងប្រាថ្នាដ៏ពិសិដ្ឋ គឺសន្តិភាព សន្តិសុខ ស្ថេរភាពនយោបាយ តម្លៃនៅលើឆាកអន្តរជាតិ ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និង ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គម។ ហើយសមិទ្ធផលទាំងនេះ គ្មានប្រទេស ឬ ទេវតាឯណាផ្តល់ប្រជាជាតិកម្ពុជាឡើយ គឺមានតែគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា តែមួយគត់ដែលបានខិតខំ​ពុះពារសម្រេចបាន។
ពីព្រោះ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា គឺធ្វើអ្វីៗដើម្បីប្រជាជន របស់ប្រជាជន និង កើត​ឡើង​ដោយ​កម្លាំងសាមគ្គីភាពរបស់ប្រជាជន គ្រប់កាលៈទេសៈ។

Popular posts from this blog

ប្រវត្តិរបស់មហាក្សត្រីអង្គមុី ឬអង្គមិញ ដែលយួនលើកបន្តប់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧

ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ ឬ អង្គមេញ ទ្រង់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧ នៃរាជាណាចក្រខ្មែរឧដុង្គ ទ្រង់គឺជាអ្នកមានអំណាចម្នាក់នៅក្នុងចំនោមស្ត្រីបីនាក់នៅសម័យនោះដែរ។ ព្រះនាងត្រូវបានវៀតណាមលើកឲ្យក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រីខ្មែរ នៅក្នុងអំឡុងពេលដែលក្រុងកម្ពជាមានសង្រ្គាមជាមួយសៀម។ ព្រះនាង គឺជាសែលោហិតរាជវង្សនរោត្តម មិនតែប៉ុណ្ណោះទេទ្រង់មានឥសរយស្សជា សម្តេចសិល្បៈករប្រចាំក្រុងកម្ពុជានាសម័យនោះ ព្រះអង្គឡើងគ្រោងរាជចាប់ពីឆ្នាំ (១៨៣៥-១៨៤១) ព្រះអង្គសោយរាជ្យបានរយៈពេល៦ឆ្នាំ។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យបន្តពីព្រះបាទឧទ័យរាជា (ព្រះ បាទឧទ័យរាជា ជាទទៅនៅសម័យនោះគេហៅព្រអង្គថាអង្គច័ន្ទ) ទ្រង់ឡើងសោយរាជ្យបន្តពីបិតារបស់ព្រះអង្គ គឺព្រះអង្គអេង។ នៅរាជសម័យបន្ទាប់ពីព្រះមហាក្សត្រីអង្គមុី គឺព្រះបាទហរិរះរាមាឥសារាធិបតី ដែលយើងស្គាល់គ្រប់គ្នាគឺ ព្រះបាទអង្គឌួង ព្រះអង្គប្រសូត្រនៅឆ្នាំ១៧៩៦ ហើយសោយទីវង្គត់ នៅខែតុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ ក្នុងព្រះជន ៦៤ព្រះវវស្សា ព្រះអង្គគឺជាក្សត្រមួយអង្គដែលបានសង្រ្គោះកម្ពុជាពីកន្តាប់ដៃសៀមនឹងវៀតណាម។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៤៧ ដល់ ១៨៦០។  ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ សោយទិវង្គត់នៅ ក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ១៨៧៤ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៥៩ ព្រះវវស្សា ក្ន...

សារ​លិខិត​រំលែក​ទុក្ខ​របស់ ឯកឧត្តម Kim Sung-Hwan រដ្ឋមន្រ្តី​ការ​បរទេស​នៃ​សាធារ​ណ​រដ្ឋកូរ៉េ ជូន សមេ្តច​អគ្គម​ហាសេនា​បតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះ​រាជា​ណាច​ក្រកម្ពុជា

Cambodia and Japan commit to preserve heritage site as oil and gas exploration begins in Preah Vihear

PHNOM PENH, Jan. 30, 2012 – The Japanese Oil, Gas and Metals National Corporation (JOGMEC) agreed with Cambodian Deputy Prime Minister Dr. Sok An in a meeting on Monday that the historic temples of Preah Vihear province must be protected and conserved. H.E. Dr. Sok An, Minister in Charge of the Office of the Council of Ministers, told Akira Suzuki, Executive Director and member of the Board of JOGMEC, that there are more than 200 historic sites in the province, including the Temple of Preah Vihear. Dr. Sok An said that it is very important that such cultural heritage be cared for so as to attract more tourists to the area. Already there are 2,000 tourists per day visiting Preah Vihear province. The province is also rich in mineral resources and fertile land for agriculture, he said. The area is also a home of an endangered bird that is attractive to tourists. “If we can discover oil and gas, that is a very good asset for Preah Vihear province and for Cambodia as a w...

រាយនាមព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងរាជសម័យនៃការគ្រប់គ្រងប្រទេស

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ មិនមែនជារឿងងាយទេ ដោយសារតែគ្មានឯកសារច្បាស់លាស់បន្សល់ទុក​ឱ្យស្រាវជ្រាវ។ ដូច្នេះយើងត្រូវតែកកាយរើមួយម្តងមួយផ្នែកៗ មករៀបចំផ្គុំគ្នាដើម្បីឱ្យបានឃើញការពិតពីមួយសម័យកាលទៅមួយសម័យទៀត។ ខាងក្រោមនេះ គឺជាការស្រាវជ្រាវប្រវត្តិនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងព្រះនាមរបស់ទ្រង់នីមួយៗ៖ * សម័យនគរភ្នំ (ហ្វូណន សវទី១ ៥៥០ គស) 1. ព្រះនាងសោមាហៅលីវយី (ដើមសតវត្សទី១) 2. កៅណ្ឌិន្យ(៦៨) 3. មិនស្គាល់ព្រះនាម (សតវត្សទី២) 4. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ បាន់ ហួង (សតវត្សទី២) 5. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ ហ្វាន់ហ្វាន់(ដើមសតវត្សទី៣) 6. ស្រីម៉ារ៉ា ចិនហៅ ចេម៉ាន់(២០៥- ២២៥) 7. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅ Fan chin sheng(២២៥) 8. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់ចាន់(២២៥ -២៤០) 9. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់សីុយន់(២៤០- ២៨៧) 10. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៣ ) 11. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅតៀនជូ ចាន់តាន(សតវត្សទី៤) 12. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៤ ) 13. កៅណ្ឌិន្យទី២ចិនហៅចាវចិនជូ( ? ៤៣៤) 14. ស្រី =ន្រ្ទវរ្ម័ន(៤៣៤- ៤៣៥) 15. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 16. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 17. កៅណ្ឌិន្យ...

Cambodia and Malaysia look to further cooperation in agriculture, tourism and education sectors

PHNOM PENH, February 20, 2014  – Cambodian Deputy Prime Minister Sok An and Malaysian Deputy Prime Minister shared views on Thursday that both countries can tap mutual benefits and complement each other. Malaysian Deputy Prime Minister and Minister of Education Tan Sri Muhyiddin informed H.E. Sok An that, “Malaysia is good at rubber plantations, palm oil, and technology and the key is how best to work with Cambodia.” He said that Malaysian companies are interested in investing in processing rubber resin and can make good furniture from old rubber trees in Cambodia. Malaysian state run companies can also explore energy, generation, hydro-power plants and infrastructures such as roads in Cambodia. “We need feasibility studies first before the next steps can be taken. We can provide resources under the plan of privatization,” H.E. Tan Sri Muhyiddin said in the meeting. In response, H.E. Dr. Sok An, also Minister in charge of the Office of the Council of Minist...