សម្ដេចតេជោ៖ការកសាងធនធានមនុស្ស និងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើពុករលួយជាសកម្មភាពប្រចាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល
សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ
ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានថ្លែងនាព្រឹកថ្ងៃទី២៧
ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៤ ដោយកត់សម្គាល់ថា ការកសាងធនធានមនុស្ស ជាពិសេសយុវជនជំនាន់ក្រោយ និងជំរុញការប្រយុទ្ធប្រឆាំង
នឹងអំពើពុករលួយ គឺជាគោលដៅ និងជាសកម្មភាពសំខាន់ជាប្រចាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។
សម្ដេចតេជោតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីលើកឡើងបញ្ហានេះ
នៅសណ្ឋាគារអាំងទែរកុងទីណង់តាល់តាមរយៈសុន្ទរកថា ក្នុងពិធីបើកសន្និសីទចក្ខុវិស័យប្រទេសកម្ពុជាឆ្នាំ២០១៤
ដែលមានប្រធានបទ «កម្ពុជាក្នុង ប្រាំឆ្នាំទៅមុខៈកំណែទម្រង់
និងភាពប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងតំបន់ក្រោយ ធ្វើសមាហរណកម្ម»។ សម្ដេចតេជោបានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា «នៅក្នុងឤណត្តិនេះ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើពុករលួយ
នឹងត្រូវធ្វើឱ្យកាន់តែរន្ថាន់ថែមទៀត ដើម្បីកសាងជំហានឆ្ពោះទៅពង្រឹងអភិបាលកិច្ចល្អ
និងការលើកកម្ពស់ការផ្តល់សេវាសាធារណៈឱ្យកាន់តែសុក្រឹត»។
ពាក់ព័ន្ធនឹងប្រធានបទនៃសន្និសីទនេះ
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានបានលើកឡើងនូវបញ្ហាសំខាន់បី ក្នុងនោះរួមមាន៖
ទី១, កិច្ចប្រឹងប្រែងឱ្យកាន់តែខ្លាំងក្លាថែមទៀតលើការដ្ឋានកែទម្រង់សំខាន់ៗ
របស់រាជរដ្ឋាភិបាលនីតិកាលទី៥នេះ ឈានទៅពង្រឹងសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចក្នុងកម្រិតតំបន់
និងពិភពលោក ព្រមទាំងការកែលម្អបរិយាកាសពាណិជ្ជកម្ម និងឤជីវកម្ម។ ទី២, ការកសាងធនធានមនុស្ស
ពិសេសយុវជនវ័យក្មេងរបស់យើង ឱ្យមានសមត្ថភាពជំនាញកាន់តែខ្ពស់ ដែលឤចឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការរបស់វិស័យឯកជន
និង ការផ្តល់កាលានុវត្តភាពឱ្យពួកគេទទួលបានការអប់រំប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់ និងទី៣,
ការចូលរួមសហការគ្នាឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ ក្នុងចំណោមតួអង្គវិស័យសាធារណៈ វិស័យឯកជន
និង សហគមន៍ស្រាវជ្រាវ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន និងចាប់យកឱកាសល្អៗ
ដែលកើតមានក្នុងដំណើរឆ្ពោះទៅសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចឤស៊ាននៅឆ្នាំ២០១៥ និងសមាហរណកម្មនៅក្នុងតំបន់កាន់តែធំទូលាយ។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានមានប្រសាសន៍ពន្យល់ថា
អាទិភាពចម្បងមួយសម្រាប់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុង ៥ឆ្នាំទៅមុខ គឺការដោះស្រាយបញ្ហាមិនស៊ីគ្នា
ឬគម្លាតរវាងជំនាញដែលផ្នែកឧស្សាហកម្ម និងអាជីវកម្មចង់បាន ហើយនឹងជំនាញដែលស្ថាប័នអប់រំកំពុងផលិត
នេះជាឧបសគ្គចម្បងមួយដែរ ដែលកាត់បន្ថយកម្លាំងទាក់ទាញឲ្យធ្វើអាជីវកម្មនៅកម្ពុជា
និងលទ្ធភាពរបស់យុវជនកម្ពុជា ក្នុងការទទួលបានការងារ និងជីវភាពរស់នៅយ៉ាងល្អ។
សម្តេចតេជោថ្លែងថា យើងខ្វះខាតជាខ្លាំងនូវកម្លាំងពលកម្មជំនាញសម្រាប់វិស័យទេសចរណ៍
និងការទទួលភ្ញៀវ ដែលបច្ចុប្បន្ននិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាផ្នែកអាជីវកម្ម និងការគ្រប់គ្រងទូទៅមានចំនួនច្រើនលើសលប់
រីឯនិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងវិស្វកម្មមានចំនួនតិចតួចពេក។
យើងត្រូវធ្វើយ៉ាងណាឲ្យយុវជនកម្ពុជាដែលបញ្ចប់ការសិក្សាពីស្ថាប័ន អប់រំជំនាញ
គឺមានជំនាញ និងសមត្ថភាពអាចបំពេញការងារបាន និងមានការទទួលស្គាល់នៅក្នុងតំបន់យើង។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីថ្លែងថា
ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមទាំងនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលដោយរួមសហការជាមួយវិស័យឯកជន
និងដៃគូអភិវឌ្ឍនានានឹងផ្តោតលើការលើកកម្ពស់អភិបាលកិច្ចការគ្រប់គ្រងគុណភាពការបង្រៀន
និងធនធានក្នុងការអប់រំថ្នាក់ឧត្តមរបស់រដ្ឋាភិបាល និងស្ថាប័នអប់រំ
និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ។ យើងក៏យកចិត្តទុកដាក់ផងដែរទៅលើការលើកកម្ពស់ការត្រួតពិនិត្យ
និងទទួលស្គាល់គុណភាពស្ថាប័នអប់រំថ្នាក់ឧត្តម ក៏ដូចជា ភាព ទាក់ទងល្អនៃកម្មវិធីសិក្សារបស់ស្ថាប័នទាំងនោះ
ទៅនឹងតម្រូវការរបស់ប្រទេស ព្រមទាំងការជំរុញឲ្យមានការអប់រំ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈនៅតាមសហគ្រាស
និងភាពជាដៃគូរវាងរដ្ឋ វិស័យឯកជនក្នុងផ្នែកអប់រំថ្នាក់ឧត្តម និងការអប់រំបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ
នៅក្នុងវិស័យអាទិ ភាព ដូចជា វិទ្យាសាស្ត្របច្ចេកវិទ្យា និងវិស្វកម្មផងដែរ។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា
ធនធានសំខាន់បំផុតរបស់កម្ពុជាគឺប្រជាពលរដ្ឋដែលបានបង្ហាញនូវកម្លាំងរឹងមាំ
និងភាពធន់ទ្រាំក្នុងការកសាងប្រទេសជាតិឡើងវិញក្រោយពេលបញ្ចប់ទំនាស់ និងជាពិសេសយុវជនជំនាន់ក្រោយដែលបាននឹងកំពុងទទួលអត្ថប្រយោជន៍ពីការរីកចម្រើននាពេលបច្ចុប្បន្ន
ប៉ុន្តែក៏កំពុងមានការរំពឹងសង្ឃឹមជាខ្លាំងទៅលើឱកាសល្អ ដែលប្រទេសជាតិនឹងមានផ្តល់ឲ្យនាថ្ងៃនាគត។
ការវិនិយោគរបស់យើងទៅលើយុវជនជំនាន់ក្រោយ ព្រមទាំងចម្លើយតបរបស់យើងចំពោះតម្រូវការរបស់អ្នកទាំងនេះមាន
សារសំខាន់ណាស់សម្រាប់ជោគជ័យទៅថ្ងៃមុខរបស់ប្រទេសជាតិ ជាពិសេសនៅពេលដែលតំបន់អាស៊ីកាន់តែមានលក្ខណៈប្រកួតប្រជែង
និងសមាហរណកម្មខ្លាំងឡើងៗនោះ។
ទាក់ទងទៅនឹងសកម្មភាពរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៥នៃរដ្ឋសភា
សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន បានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងថា ក្នុងប៉ុន្មានខែថ្មីៗនេះ
រាជរដ្ឋាភិបាល និង គណៈរដ្ឋមន្ត្រីថ្មី បានចូលកាន់តំណែងក្នុងនីតិកាលទី៥ ដោយមានការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ជាងពេលណាៗទាំងអស់
ដើម្បីអនុវត្តនូវការកែទម្រង់កាន់តែស៊ីជម្រៅ និងមានប្រសិទ្ធភាព, កិច្ចការកែទម្រង់ជាកិច្ចការបន្ទាន់ចាំបាច់
ដែលត្រូវបន្តធ្វើទាំងបច្ចុប្បន្ន និងអនាគត។ ចំពោះមុខរាជរដ្ឋា
ភិបាលបានប្តេជ្ញាចិត្តដ៏មោះមុត និងផ្តល់ឤទិភាពខ្ពស់ក្នុងការដ្ឋានកែទម្រង់ដីធ្លីដើម្បីគ្រប់គ្រងដីធ្លីឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព
ពិសេសលើសម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ច និងសម្បទានដីសង្គមកិច្ចសំខាន់បំផុត
គឺធានាឱ្យប្រាកដថា ធនធានដីធ្លីនៅកម្ពុជាត្រូវបានគ្រប់គ្រង និងប្រើប្រាស់យ៉ាងល្អដើម្បីសម្រេចគោលដៅសង្គមសេដ្ឋកិច្ចរបស់ជាតិ,
ជំរុញពិពិធកម្ម និងផលិតភាពសេដ្ឋកិច្ចឱ្យមានចីរភាព, ធានាសុវត្ថិភាពកម្មសិទ្ធិដីធ្លី
និងជីវភាពរស់នៅរបស់សហគមន៍ជនបទ និង កាត់បន្ថយជាអតិបរមានូវការរេចរិល, ការថយចុះធនធានធម្មជាតិ
និងបរិស្ថាន, ត្រង់ចំណុចនេះសម្ដេចបន្ថែមថា៖ ជារួមរាជរដ្ឋាភិបាលតែងយកចិត្តទុកដាក់លើការដ្ឋានកែទម្រង់
ក្នុងគោលដៅបង្កើនបរិយាកាសវិនិយោគ និងធុរកិច្ចនៅកម្ពុជា។ ក្នុងនោះ រាជរដ្ឋាភិបាលបានដាក់ចេញនូវវិធានការ
គោលនយោបាយផ្សេងៗ ដើម្បីធ្វើឱ្យរបបវិនិយោគ និងពាណិជ្ជកម្មមានភាពរលូន ស៊ីសង្វាក់គ្នាជាមួយនឹងស្តង់ដារនៃបទបញ្ញត្តិអន្តរជាតិ។
លើសពីនេះរាជរដ្ឋាភិបាលនឹងប្រឹងប្រែងថែមទៀត ក្នុងការកាត់បន្ថយរបាំងមិនមែនពន្ធគយដែលរារាំងដល់ពាណិជ្ជកម្ម,
ការបំពេញតាមលក្ខខណ្ឌនានា ដើម្បីសម្រួលការធ្វើពាណិជ្ជកម្មឆ្លងកាត់ព្រំដែនដែលតម្រូវឡើងដោយសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចឤស៊ាន,
ការពង្រីកចំនួនសេវាកម្មច្រកចេញ-ចូលតែមួយ, ការកាត់បន្ថយបែបបទរដ្ឋបាលសម្រាប់ធុរកិច្ចក្នុងស្រុក
និងឆ្លងកាត់ព្រំដែន ហើយជួយសម្រួលដល់លំហូរទំនិញ សេវា និងមនុស្ស, ការលុបបំបាត់ចំណាយក្រៅផ្លូវការទាក់ទង
នឹងធុរកិច្ច និងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្សជាដើម,
រាជរដ្ឋាភិបាលនឹងបង្កើនកិច្ចប្រឹងប្រែងកែលម្អ ការសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម ជាពិសេសការប្រើប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យាសម្រាប់ការចេញវិញ្ញាបនបត្រពន្ធគយ
និងឤជ្ញាប័ណ្ណ នាំចេញជាដើម។
សម្ដេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានបង្ហាញនូវជំនឿជឿជាក់ថា
កិច្ចខំប្រឹងប្រែងខាងលើនេះ នឹងបង្កើតជាកុសលល្អ សម្រាប់ជំរុញល្បឿន
នៃការអភិវឌ្ឍសង្គម សេដ្ឋកិច្ច ឱ្យមានសន្ទុះលឿនទៅមុខ។
សន្និសីទចក្ខុវិស័យប្រទេសកម្ពុជាឆ្នាំ២០១៤
ជាសន្និសីទលើកទី៨ ដែលត្រូវបានសហការរៀបចំឡើងជារៀងរាលឆ្នាំដោយវិទ្យាស្ថានបណ្តុះបណ្តាល
និងស្រាវជ្រាវដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDRI) និងធនាគារ ANZ Royal។
សន្និសីទនេះបានធ្វើឡើងនៅ សណ្ឋាគារអាំងទែរកុងទីណង់តាល់ព្រឹកថ្ងៃទី២៧ កុម្ភៈ
មានតំណាងចូលរួមជាថ្នាក់ ដឹកនាំមកពីរាជរដ្ឋាភិបាល វិស័យឯកជន សហគមន៍ស្រាវជ្រាវ
អង្គការសង្គមស៊ីវិល និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិរបស់កម្ពុជាប្រមាណ៣៥០នាក់។
ឯកឧត្តម សុក ស៊ីផាន់ណា
ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាវិទ្យាស្ថានបណ្តុះបណ្តាល និងស្រាវជ្រាវ ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជាថ្លែងថា
សន្និសីទចក្ខុវិស័យប្រទេសកម្ពុជាលើកទី៨ ឆ្នាំ២០១៤ ផ្តោតលើបញ្ហាសំខាន់ៗ ដែលជាកត្តាកំណត់សម្រាប់ឱ្យប្រទេសកម្ពុជា
សម្រេចបានអនាគតដ៏រុងរឿង។ បញ្ហាទាំងនោះរួមមាន ទី១, កំណែទម្រង់នានាដែលនឹងធានានូវភាពប្រកួតប្រជែងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជានៅក្នុងតំបន់
និងក្នុងពិភពលោក, ការកែលម្អបរិយាកាសអាជីវកម្ម និងពាណិជ្ជកម្ម,
ការលើកកម្ពស់អភិបាលកិច្ចល្អ និងនីតិរដ្ឋ, ការពង្រឹងលទ្ធភាពរបស់សហគមន៍ក្នុងការបានប្រើប្រាស់សេវាផ្សេងៗ។
ទី២, តើត្រូវធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីឱ្យកម្ពុជាមានជំនាញកាន់តែខ្ពស់ឡើង អាចឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់វិស័យឯកជន,
មានការបង្កើតឱកាសអប់រំ ប្រកបដោយគុណភាព សម្រាប់យុវជនយុវនារីកម្ពុជាជំនាន់ក្រោយ។
ទី៣, តើរដ្ឋាភិបាល វិស័យឯកជន និងសហគមន៍នានាអាចធ្វើការរួមគ្នាយ៉ាងណាបាន ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈម
និងប្រើប្រាស់ឱកាសល្អផុសចេញពីសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានឆ្នាំ២០១៥ និងសមាហរណកម្មក្នុងតំបន់កាន់តែធំទូលាយឡើង៕