Skip to main content

សុន្ទរកថា ឯកឧត្តម សុខ អាន, ក្នុងពិធី​បើកសន្និបាត​បូក​សរុប​លទ្ធផល​ការងារ​ទេសចរណ៍ ឆ្នាំ​២០១២-២០១៣ និងទិសដៅ​អនុវត្ត​បន្ត «ទេសចរណ៍​កម្ពុជា​ឆ្ពោះ​ទៅ​សមាហរ​ណកម្ម​អាស៊ាន ឆ្នាំ២០១៥» និងអប​អរ​សាទរ​ទិវា​ជាតិ​ទីក្រុង​ស្អាត

រាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៤

​​​- ឯកឧត្ដម ថោង ខុន រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងទេសចរណ៍
 ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ  អស់លោក លោកស្រី  ភ្ញៀវកិត្តិយសជាតិ និងអន្ដរជាតិ  
 - អង្គសន្និបាតទាំងមូលជាទីមេត្រី!

ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំមានសេចក្តីសោមនស្សរីករាយ ចូលរួមជាមួយឯកឧត្ដម លោកជំទាវ អស់លោក លោកស្រី ភ្ញៀវកិត្តិយសជាតិ និងអន្តរជាតិ ក្នុង​ពិធីបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផល​ការងារទេសចរណ៍ ឆ្នាំ២០១២-២០១៣ និងទិសដៅអនុវត្តបន្ត «ទេសចរណ៍កម្ពុជាឆ្ពោះ​ទៅ​ស​មាហរណកម្ម​អាស៊ានឆ្នាំ២០១៥» និងអបអរសាទរទិវា​​ជាតិទីក្រុងស្អាត​។​​​ ខ្ញុំសូមវាយ​តម្លៃខ្ពស់​ចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសកម្មរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំ និង​មន្ដ្រី​រាជ​ការ​គ្រប់​លំដាប់​​​ថ្នាក់​របស់​ក្រសួង​ទេសចរណ៍ ​ក្នុង​ការ​បំពេញ​ភារកិច្ច​កន្លង​មក ជាពិសេស​ការ​​អនុវត្ដនូវសកម្មភាព​ជា​អាទិភាព​នានា ដើម្បី​ចូលរួម​​​អភិវឌ្ឍ​ទេសចរណ៍កម្ពុជា សំដៅ​ធ្វើ​ឱ្យ​កម្ពុជា​ក្លាយ​ជា​គោល​ដៅ​​ទេសចរណ៍ដ៏​ទាក់​ទាញ​​ប្រកប​ដោយ​គុណ​ភាព និងភាពប្រកួតប្រជែងខ្ពស់ និង​ទទួល​បាន​​កំណើ​​ន​​​​គួរ​ឱ្យ​កត់​សម្គាល់​។ ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនេះ ខ្ញុំសូម​កោត​សរសើរ​ចំពោះ​សមិទ្ធផល​ធំៗជាច្រើន ដែល​ក្រសួង​ទេសចរណ៍​ខិត​ខំ​សម្រេច​​បាននាពេល​កន្លង​មកនេះ។
សន្និបាតនេះក៏បានប្រមូលផ្តុំផងដែរនូវអ្នកដឹកនាំក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ វាគ្មិនជាតិនិងអន្តរជាតិ សាស្រ្តាចារ្យ អ្នកស្រាវជ្រាវ និងអ្នកពាក់ព័ន្ធដទៃទៀតក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ ដែលនឹងធ្វើបទបង្ហាញលើប្រធានបទសំខាន់ៗមួយចំនួនរួមមាន ការអភិវឌ្ឍផលិតផលទេសចរណ៍ ការពង្រឹងគុណភាពផលិតផលទេសចរណ៍ ការសម្រួលនិងពង្រឹងយន្តការទ្រទ្រង់ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍កម្ពុជា ការផ្សព្វផ្សាយ​និងយុទ្ធសាស្ត្រទីផ្សារ អភិបាលកិច្ចល្អក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ រមណីយដ្ឋានស្អាត សេវាល្អ និងចលនាប្រឡងប្រណាំងទីក្រុងស្អាត។ ការជួបជុំក្នុងរយៈពេលបីថ្ងៃនេះនឹងផ្តល់ឱកាសឱ្យអ្នកចូលរួមទាំងអស់បានពិភាក្សា និងផ្លាស់ប្តូរបទពិសោធន៍ ព្រមទាំងការអនុវត្តល្អៗ ដែលអាចធានាបាននូវការគ្រប់គ្រងនិងការអភិវឌ្ឍលើវិស័យទេសចរណ៍ ប្រកបដោយចីរភាពនិងប្រសិទ្ធភាពឱ្យកាន់តែខ្ពស់ថែមទៀត។
ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ  អស់លោក លោកស្រី !
កន្លងមកនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាសម្រេចបាននូវសមិទ្ធផលធំៗជាច្រើន តាមរយៈការ​ដាក់​ចេញ​នូវ​​ផែនការ និង​យុទ្ធសាស្ដ្រសំខាន់ៗក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម សំដៅលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់​នៅ និង​​កាត់​បន្ថយ​​ភាព​ក្រីក្ររបស់ប្រជាពលរដ្ឋ​ ក៏ដូចជាធានាបាននូវសុខសន្ដិភាព ស្ថិរភាពនយោបាយ សុវត្ថិ​ភាព​សង្គម​ សណ្ដាប់​ធ្នាប់​សាធារណៈជូនប្រជាជននិងជាតិមាតុភូមិ។  តាមរយៈ​ការអនុវត្ត​គោលនយោបាយ​ឈ្នះ-ឈ្នះ​របស់ ​​សម្តេច​អគ្គ​មហា​​សេនាបតី​តេជោ ហ៊ុន សែន កម្ពុជា​ទទួលបាន​សុខសន្តិភាពយ៉ាង​ពេញលេញ ដែល​ពុំ​ធ្លាប់​មាន​ក្នុង​រយៈ​កាលជិត ៥០០ ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​នេះ​។  សុខសន្តិភាព និង​ស្ថិរភាព​នយោបាយ​គឺ​ជាមូលដ្ឋាន​ដ៏រឹងមាំ​សម្រាប់​​ធានា​បាន​នូវ​ការ​អភិវឌ្ឍ​លើ​គ្រប់​វិស័យ។ ជាក់ស្តែង​ ក្នុងឆ្នាំ២០១២ កម្ពុជា​សម្រេច​បាន​នូវ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច ៧,៣% ហើយ​ កំណើននេះ​ត្រូវ​បាន​ប៉ាន់ស្មាន​ថា​ស្ថិតក្នុង​រង្វង់​ពី​ ៧% ទៅ ៨% នៅឆ្នាំបន្តបន្ទាប់។ ផ្អែកលើកំណើន​ដ៏ខ្ពស់នេះ  កម្ពុជា​ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី ១១ ក្នុងចំណោមប្រទេសដែលសម្រេចបាន​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ខ្ពស់លើ​​ពិភពលោកក្នុងរយៈពេល ១០ឆ្នាំ កន្លងមកនេះ និងជាប់​ចំណាត់​ថ្នាក់​ទី៥ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​​​កំពុង​​អភិវឌ្ឍន៍ដែលអាច​សម្រេច​បានគោលដៅអភិវឌ្ឍសហស្សវត្សរ៍។ លើសពីនេះទៀត កម្ពុជា​នឹងក្លាយជា​ប្រទេសដែលមាន​ប្រាក់ចំណូលមធ្យម​​កម្រិត​​​ទាបក្នុងពេលអនាគត​ដ៏ខ្លីខាងមុខនេះ និង​ឈាន​ទៅជាប្រទេស​ដែលមានប្រាក់ចំណូល​មធ្យម​កម្រិតខ្ពស់​នៅឆ្នាំ២០៣០។
វិស័យទេសចរណ៍គឺជាមាសបៃតង ដែលបាននិងកំពុងរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់​ដល់​កំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ដោយបង្កើតបានប្រាក់ចំណូលប្រមាណជាង ២,៥ពាន់​លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងឆ្នាំ២០១៣។ កម្ពុជាទទួលបានភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិចំនួនជាង ៤,២លាន​នា​ក់ ក្នុងឆ្នាំ២០១៣ បើធៀប​ទៅនឹង​ឆ្នាំ​២០១២ មានការកើនឡើងជាង ១៧,៥% ហើយបើ​ធៀបនឹងតួលេខឆ្នាំ១៩៩៣ គឺមាន​ការ​ហក់​ឡើង​យ៉ាង​ខ្លាំង ព្រោះពេលនោះ​ភ្ញៀវទេសចរ​អន្តរជាតិ​មាន​តែប្រមាណ ១២ម៉ឺននាក់ ប៉ុណ្ណោះ​។
កំណើនភ្ញៀវទេសចរនេះបានមកដោយសារ កម្ពុជាមានមរតក​បេតិកភណ្ឌ​វប្បធម៌ ធម្មជាតិ និង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ជាច្រើន គួបផ្សំជាមួយនឹងស្ថិរភាពនយោបាយ និងសន្តិភាពពេញលេញ ដែលយើងទទួលបានតាំងពីឆ្នាំ១៩៩៨ មកម្ល៉េះ។ ក្រៅពីរមណីយដ្ឋានអង្គរ កម្ពុជា​មាន​​រមណីយដ្ឋាន​​ជាច្រើនទៀត ​ដែលជាគោលដៅដ៏មាន​សក្ដានុពល​សម្រាប់​ទេសចរណ៍​វប្បធម៌។ លើសពីនេះទៀត យើងក៏មានបរិស្ថាន​ធម្មជាតិ​ដ៏ស្រស់ត្រកាលរួមមាន​ ព្រៃ ស្ទឹង​ ទន្លេ បឹង​បួរ ឆ្នេរ​សមុទ្រ​ដ៏ល្អខ្នាត​អន្តរជាតិ​ កោះ​ និង​សត្វ​ព្រៃ ជាពិសេស​សត្វ​ផ្សោតមេគង្គ​ដ៏កម្រ ដែលទាំងនេះជាកត្តាទាក់ទាញដល់អេកូទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា។ ប្រទេស​យើង​មាន​ប្រវត្តិ​យូរអង្វែង ប្រកបដោយ​វប្បធម៌ និង​អរិយធម៌ដ៏មហស្ចារ្យ។ បុព្វ​បុរស​ខ្មែរ​បាន​បន្សល់​ទុក​ឱ្យ​យើង​នូវ​បេតិកភណ្ឌ​រូបីយនិង​អរូបីយជាច្រើន ​ជាអាទិ៍ ប្រាង្គប្រាសាទ សិល្បៈ និង​របាំ​បុរាណ។ ជាមួយនឹងសម្បត្តិ​ទាំងនេះ ព្រមទាំងមានការចូលរួមយ៉ាងសកម្មពីគ្រប់​មជ្ឈដ្ឋាន​ទាំងអស់​ ជាពិសេសក្មួយៗ​យុវជនក្នុងការលើកស្ទួយវិស័យទេសចរណ៍វប្បធម៌ កម្ពុជា​នឹងបង្កីន​ឧត្តមភាព​ប្រៀបធៀបរបស់ខ្លួនកាន់តែខ្លាំងថែមទៀត​​ក្នុង​វិស័យ​​នេះ​ ក្នុងការ​រួម​ចំណែក​ដល់​កិច្ច​អភិវ​ឌ្ឍឧស្សាហកម្មសេវាកម្ម ការបង្កើតបន្ថែ​មទៀតនូវ​កាលានុវត្តភាពការងារ ការបង្កើនប្រាក់ចំណូលជូនប្រជាពលរដ្ឋ និង​ការកាត់បន្ថយ​ភាពក្រីក្រ។
ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ  អស់លោក លោកស្រី !
ទន្ទឹមនឹងកាលានុវត្តភាព​ខាងលើ ​​វិស័យទេសចរណ៍​កម្ពុជាក៏​មានបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន ជាអាទិ៍ ការបន្តបង្កើនការតភ្ជា​ប់​ ការ​ពង្រឹង​ក្របខណ្ឌច្បាប់និង​​យន្តការ​ស្ថាប័ន និងការធានាគុណភាព​នៃផលិតផលទេសចរណ៍​​​​ ដើម្បី​លើកកម្ពស់ឧត្តមភាពថែមទៀតក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ ជាពិសេស នៅពេលដែលសហគមន៍អាស៊ានត្រូវបានបង្កើតឡើង​នៅឆ្នាំ២០១៥​។ ក្នុងន័យនេះ យើង​ត្រូវដោះស្រាយ​បញ្ហា​ប្រឈមទាំង​នេះ ព្រមទាំងបង្កើន​សមត្ថភាពធនធានមនុស្សនិង​ស្ថាប័ន ព្រមទាំងកែ​ទម្រង់​រចនាសម័្ពន្ធផ្ទៃក្នុង​នានា​ ជាពិសេស​ការពង្រឹង​សមត្ថភាពឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍​ឱ្យ​មាន​​​ប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ និង​ទាន់ពេលវេលា ដើម្បីទាញយក​ផល​ប្រយោជន៍ថែមទៀតពីសហគមន៍នេះ។
ដើម្បីរួមចំណែកដល់ការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមទាំងនេះ ខ្ញុំសូមផ្ដល់ជាគំនិតខ្លះៗ ដែលជា​ធាតុចូលសម្រាប់ការពិភាក្សាក្នុងអង្គសន្និបាតរយៈពេលបីថ្ងៃនេះ ដូចខាងក្រោម៖
ទី១-ឈរលើ​សក្តានុពល​នៃធនធានធម្មជាតិនិងវប្បធម៌​ដ៏សម្បូរបែបរបស់​កម្ពុជា ក្រសួងទេស-​ចរណ៍គួរពង្រឹងថែមទៀត នូវប្រសិទ្ធភាព​យុទ្ធ​សាស្ដ្រ​ធ្វើពិពិធ​កម្មផលិតផល​ទេស​ចរណ៍ ជាពិសេសការបង្កើតផលិតផលទេសចរណ៍​ថ្មីៗ ប្រកបដោយ​ភាពទាក់ទាញ ច្នៃ​ប្រ​ឌិ​ត និងផ្តល់​នូវ​បទពិ​សោធន៍​​ដ៏ល្អ​ដល់ភ្ញៀវទេសចរ​។
ទី២-ជាមួយនឹងការដាក់ចេញនូវ​ចលនាប្រឡងប្រណាំង​ “ទីក្រុងស្អាត រមណីយ​ដ្ឋា​ន​​ស្អាត សេវា​ល្អ” ក្រសួងទេសចរណ៍ គួរពង្រឹងគុណភាពផលិត​ផលទេសចរណ៍ឱ្យបាន​ប្រសើរឡើងថែមទៀត​ ដោយមាន​ការចូលរួម​ពីប្រជាពលរដ្ឋ​​ ប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍ និងអ្នកពាក់ព័ន្ធដទៃទៀត។
ទី៣-ក្រសួង​ទេសចរណ៍​គួរ​បង្កើន​កម្មវិធី​បណ្ដុះ​បណ្ដាល​ធនធាន​មនុស្ស​ថែមទៀត ជាពិសេស​ជំនាញវិជ្ជាជីវៈក្នុង​វិស័យទេស​ចរណ៍ ដើម្បីផ្ដល់សេវាក្នុងវិស័យនេះឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ប្រកប​ដោយ​វិជ្ជាជីវៈពិតប្រាកដ។ លើសពីនេះទៀត ក្រសួងទេសចរណ៍គួរសហការជាមួ​យ ​សាកលវិទ្យាល័យនានា ដើម្បីជំរុញឱ្យមាន​ការសិក្សាស្រាវជ្រាវបន្ថែមទៀត ទាំងផ្នែកទ្រឹ​ស្តី ទាំងការអនុវត្ត ព្រមទាំងការវិវត្តនៃវិស័យទេសចរណ៍ក្នុងប្រទេស ក្នុងតំបន់អាស៊ាន អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក និងក្នុងពិភពលោក។
ទី៤-ក្រសួងទេសចរណ៍គួរពង្រឹងការងារសិក្សាទីផ្សារ និង​ផ្សព្វ​ផ្សា​យ​​​​ទេសចរណ៍កម្ពុជា ឱ្យបានទូលំទូលាយថែមទៀត។
ទី៥-ក្រសួងទេសចរណ៍គួរពង្រឹងការអនុវត្ដច្បាប់ស្ដីពីទេសចរណ៍ និង​ការពង្រឹង​សមាគមទេសចរណ៍ដែលជាដៃគូដ៏​សំខាន់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍ប្រកប​ដោយ​និរន្ដរភាព។
ទី៦-​ក្រសួងទេសចរណ៍​គួរ​​ពង្រឹង​ការផ្តល់​សេវាសាធារណៈ​ ក្នុង​ឧស្សាហ​កម្មទេសចរណ៍ឱ្យកាន់តែប្រសើរថែមទៀត។ ក្នុងន័យនេះ ក្រសួងគួរបន្ត​ជំរុញ​វិធី​សាស្រ្ត​គ្រប់គ្រង និងផ្ដល់​សេវាសាធារណៈក្នុងវិស័យទេសចរណ៍តាមប្រព័ន្ធបចេ្ចកវិទ្យា។
ទី៧-ក្រសួងទេសចរណ៍គួរបន្តលើកកម្ពស់​ការតភ្ជាប់ ការសម្រួល​ការ​​​ធ្វើ​​ដំណើរ  និង​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន​ភ្ញៀវទេសចរ​ ក្នុង​បរិបទនៃការធ្វើ​សមាហរណកម្ម​អាស៊ាន ឱ្យ​កាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀត​។
ទី៨-ក្រសួងទេសចរណ៍គួរធ្វើយ៉ាងណា ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋមូលដ្ឋានទទួលបានផលប្រយោជន៍​ឱ្យកាន់តែច្រើនថែមទៀតពី​វិស័យ​ទេសចរណ៍ សំដៅចូល​រួម​​កាត់​បន្ថយ​ភាព​ក្រី​ក្រ​របស់ប្រជាជន។

ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ អស់លោក លោកស្រី!
ជាថ្មីម្ដងទៀត ខ្ញុំសូមកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះក្រសួងទេសចរណ៍ ក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ផ្នែកឯកជន អង្គការជាតិ-អន្ដរជាតិ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍នានា ដែល​បានចូល​រួមចំណែកក្នុង​កិច្ច​អភិវឌ្ឍ​វិស័យ​ទេសចរណ៍​កម្ពុជា។​ ​ខ្ញុំក៏សូម​កោតសរសើរផងដែរ​​ដល់​​គណៈកម្មាធិការជាតិវាយតម្លៃទីក្រុងស្អាត ដែលខិតខំបំពេញ​ភារកិច្ច​របស់ខ្លួន។ ហើយខ្ញុំ​សង្ឃឹម​ថា ​នឹងមាន​ការចូលរួមយ៉ាង​សកម្មពីក្រុង/ខណ្ឌ​ទាំង​អស់ ក្នុងការចូលរួម​ប្រកួត​ប្រជែងចលនាទីក្រុងស្អាត ដើម្បីទទួលបានជ័យ​លាភី​ផ្ការំដួល ២ ឬ ៣ទង គ្រប់ៗគ្នានៅឆ្នាំ​២០១៥។​ ទន្ទឹមនឹងនេះ ខ្ញុំក៏សូម​​អំពាវនាវផងដែរដល់​បងប្អូន​ប្រជាពលរដ្ឋ សិស្ស-និសិ្សត ព្រះសង្ឃ វិស័យ​ឯកជន ជាពិសេសក្មួយៗយុវជន បន្តរួមចំណែកក្នុង​យុទ្ធនាការ​ប្រឡង​ប្រណាំង​ “ទីក្រុងស្អាត​ រមណីយដ្ឋានស្អាត​ សេវា​ល្អ” ដើម្បីធ្វើឱ្យវិស័យ​ទេសចរ​ណ៍​​កម្ពុជាកាន់តែមានភាពទាក់ទាញបន្ថែមទៀតដល់ភ្ញៀវជាតិនិងអន្តរជាតិ។
ខ្ញុំសង្ឃឹមថា អង្គសន្និបាតលើកនេះនឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អ ជាពិសេស​នឹង​ទទួល​បាន​អនុសាសន៍​ណែ​នាំប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតរបស់សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ​ក្នុង​ពិធី​បិ​ទ​​សន្និបាត​នេះ។​
ជាទីបញ្ចប់ ខ្ញុំសូមជូនពរឯកឧត្ដម លោកជំទាវ អស់លោក លោកស្រីទាំងអស់ សូម​ទទួលបានជោគជ័យ ​សេចក្ដី​សុ​ខ និងសុភមង្គលក្នុងក្រុមគ្រួសារ។
ខ្ញុំ​សូម​ប្រកាសបើកសន្និបាតបូកសរុបលទ្ធផលការងារទេសចរណ៍ ឆ្នាំ២០១២-២០១៣ និងទិសដៅអនុវត្តបន្ត «ទេសចរណ៍កម្ពុជាឆ្ពោះទៅសមាហរណកម្មអាស៊ានឆ្នាំ២០១៥» ចាប់ពីពេលនេះតទៅ។

សូមអរគុណ!

Popular posts from this blog

ប្រវត្តិរបស់មហាក្សត្រីអង្គមុី ឬអង្គមិញ ដែលយួនលើកបន្តប់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧

ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ ឬ អង្គមេញ ទ្រង់ជាមហាក្សត្រីខ្មែរទី៩៧ នៃរាជាណាចក្រខ្មែរឧដុង្គ ទ្រង់គឺជាអ្នកមានអំណាចម្នាក់នៅក្នុងចំនោមស្ត្រីបីនាក់នៅសម័យនោះដែរ។ ព្រះនាងត្រូវបានវៀតណាមលើកឲ្យក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រីខ្មែរ នៅក្នុងអំឡុងពេលដែលក្រុងកម្ពជាមានសង្រ្គាមជាមួយសៀម។ ព្រះនាង គឺជាសែលោហិតរាជវង្សនរោត្តម មិនតែប៉ុណ្ណោះទេទ្រង់មានឥសរយស្សជា សម្តេចសិល្បៈករប្រចាំក្រុងកម្ពុជានាសម័យនោះ ព្រះអង្គឡើងគ្រោងរាជចាប់ពីឆ្នាំ (១៨៣៥-១៨៤១) ព្រះអង្គសោយរាជ្យបានរយៈពេល៦ឆ្នាំ។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យបន្តពីព្រះបាទឧទ័យរាជា (ព្រះ បាទឧទ័យរាជា ជាទទៅនៅសម័យនោះគេហៅព្រអង្គថាអង្គច័ន្ទ) ទ្រង់ឡើងសោយរាជ្យបន្តពីបិតារបស់ព្រះអង្គ គឺព្រះអង្គអេង។ នៅរាជសម័យបន្ទាប់ពីព្រះមហាក្សត្រីអង្គមុី គឺព្រះបាទហរិរះរាមាឥសារាធិបតី ដែលយើងស្គាល់គ្រប់គ្នាគឺ ព្រះបាទអង្គឌួង ព្រះអង្គប្រសូត្រនៅឆ្នាំ១៧៩៦ ហើយសោយទីវង្គត់ នៅខែតុលា ឆ្នាំ ១៨៦០ ក្នុងព្រះជន ៦៤ព្រះវវស្សា ព្រះអង្គគឺជាក្សត្រមួយអង្គដែលបានសង្រ្គោះកម្ពុជាពីកន្តាប់ដៃសៀមនឹងវៀតណាម។ ព្រះអង្គឡើងសោយរាជចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៤៧ ដល់ ១៨៦០។  ព្រះមហាក្សត្រីអង្គមីុ សោយទិវង្គត់នៅ ក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ១៨៧៤ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៥៩ ព្រះវវស្សា ក្ន...

សារ​លិខិត​រំលែក​ទុក្ខ​របស់ ឯកឧត្តម Kim Sung-Hwan រដ្ឋមន្រ្តី​ការ​បរទេស​នៃ​សាធារ​ណ​រដ្ឋកូរ៉េ ជូន សមេ្តច​អគ្គម​ហាសេនា​បតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះ​រាជា​ណាច​ក្រកម្ពុជា

Cambodia and Japan commit to preserve heritage site as oil and gas exploration begins in Preah Vihear

PHNOM PENH, Jan. 30, 2012 – The Japanese Oil, Gas and Metals National Corporation (JOGMEC) agreed with Cambodian Deputy Prime Minister Dr. Sok An in a meeting on Monday that the historic temples of Preah Vihear province must be protected and conserved. H.E. Dr. Sok An, Minister in Charge of the Office of the Council of Ministers, told Akira Suzuki, Executive Director and member of the Board of JOGMEC, that there are more than 200 historic sites in the province, including the Temple of Preah Vihear. Dr. Sok An said that it is very important that such cultural heritage be cared for so as to attract more tourists to the area. Already there are 2,000 tourists per day visiting Preah Vihear province. The province is also rich in mineral resources and fertile land for agriculture, he said. The area is also a home of an endangered bird that is attractive to tourists. “If we can discover oil and gas, that is a very good asset for Preah Vihear province and for Cambodia as a w...

រាយនាមព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងរាជសម័យនៃការគ្រប់គ្រងប្រទេស

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ មិនមែនជារឿងងាយទេ ដោយសារតែគ្មានឯកសារច្បាស់លាស់បន្សល់ទុក​ឱ្យស្រាវជ្រាវ។ ដូច្នេះយើងត្រូវតែកកាយរើមួយម្តងមួយផ្នែកៗ មករៀបចំផ្គុំគ្នាដើម្បីឱ្យបានឃើញការពិតពីមួយសម័យកាលទៅមួយសម័យទៀត។ ខាងក្រោមនេះ គឺជាការស្រាវជ្រាវប្រវត្តិនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ និងព្រះនាមរបស់ទ្រង់នីមួយៗ៖ * សម័យនគរភ្នំ (ហ្វូណន សវទី១ ៥៥០ គស) 1. ព្រះនាងសោមាហៅលីវយី (ដើមសតវត្សទី១) 2. កៅណ្ឌិន្យ(៦៨) 3. មិនស្គាល់ព្រះនាម (សតវត្សទី២) 4. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ បាន់ ហួង (សតវត្សទី២) 5. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅ ហ្វាន់ហ្វាន់(ដើមសតវត្សទី៣) 6. ស្រីម៉ារ៉ា ចិនហៅ ចេម៉ាន់(២០៥- ២២៥) 7. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅ Fan chin sheng(២២៥) 8. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់ចាន់(២២៥ -២៤០) 9. មិនស្គាល់ព្រះនាម ចិនហៅហ្វាន់សីុយន់(២៤០- ២៨៧) 10. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៣ ) 11. មិនស្គាល់ព្រះនាមចិនហៅតៀនជូ ចាន់តាន(សតវត្សទី៤) 12. មិនស្គាល់ព្រះនាម(សតវត្សទី៤ ) 13. កៅណ្ឌិន្យទី២ចិនហៅចាវចិនជូ( ? ៤៣៤) 14. ស្រី =ន្រ្ទវរ្ម័ន(៤៣៤- ៤៣៥) 15. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 16. មិនស្គាល់ព្រះនាម មិនស្គាល់រជ្ជកាល 17. កៅណ្ឌិន្យ...

Cambodia and Malaysia look to further cooperation in agriculture, tourism and education sectors

PHNOM PENH, February 20, 2014  – Cambodian Deputy Prime Minister Sok An and Malaysian Deputy Prime Minister shared views on Thursday that both countries can tap mutual benefits and complement each other. Malaysian Deputy Prime Minister and Minister of Education Tan Sri Muhyiddin informed H.E. Sok An that, “Malaysia is good at rubber plantations, palm oil, and technology and the key is how best to work with Cambodia.” He said that Malaysian companies are interested in investing in processing rubber resin and can make good furniture from old rubber trees in Cambodia. Malaysian state run companies can also explore energy, generation, hydro-power plants and infrastructures such as roads in Cambodia. “We need feasibility studies first before the next steps can be taken. We can provide resources under the plan of privatization,” H.E. Tan Sri Muhyiddin said in the meeting. In response, H.E. Dr. Sok An, also Minister in charge of the Office of the Council of Minist...